Umlayezo 19 kaDisemba 3, 1949

Ngibona uNkosikazi emi. Uthi,
"Mntanami, ngikunikeza omunye umyalezo weJalimane. Kumele lisindiswe."
Bese uNkosikazi engithatha naye ngaphezu kweJalimane. Ngesikhathi ngikubona, ngizwa isimo sikhona lapho: ukwehla okubi kwezwe, isizwe, kanye nentsha, kanye nokuhlubuka okukhulu okholweni. UNkosikazi uthi,
"Ababhishobhi kumele basebenze ekugcineni! Kumele bayale abapristi babo ukuthi basebenze ikakhulukazi phakathi kwentsha, ngokumelene nobuntu, ubuqaba besimanje."
Ngibona iziphambano eziningi zimi phambi kwami. UNkosikazi ungivumela ukuthi ngibone lezi ziphambano zithwalwa ezindaweni ezahlukene. Manje ngibona isikwele esikhulu eBerlin lapho kumi khona isakhiwo seReichstag. Kunjengokungathi uNkosikazi wayemisa isiphambano esikhulu lapho, futhi uthi kimi,
"Abantu kumele balethwe lapho. Intsha kumele ivinjelwe ebuqabeni besimanje. Mabasebenzele kanzima!"

Emyalezweni wakhe wangaphambilini, iNkosazana Yezizwe Zonke yanxusa abefundisi ukuba balwe impi eqinile nobukhomanisi. Nokho, namuhla, isixwayisa ngosongo olusha, olucashile kakhulu - ubuntu, abubiza ngokungaguquki ngokuthi "ubuqaba besimanje." Ngakho-ke yini ehlukanisa ubukhomanisi nobuntu besimanje?
Ngolimi lwansuku zonke, igama elithi "ubuntu" livame ukuhlotshaniswa ngokusobala nezifundo zobuntu ezifana nomlando, izilimi, kanye nezifundo zamasiko, ezigxila ekutadisheni imvelo yomuntu, umlando, kanye namasiko.
Kodwa-ke, lo mqondo uphinde ubhekisele embonweni womhlaba owavela ngekhulu le-19 njengombono ophelele owabeka ubuntu enkabeni yomhlaba.
Lolu hlobo lobuntu luyakwenqaba ngokuphelele ukuba khona kukaNkulunkulu. Luthi intuthuko yokuziphatha kwabantu ibangelwa ukuziphendukela kwemvelo kanye nokwezenhlalo, lubheka njengendlela eyinhloko eyathuthukiswa ngenxa yesidingo sokuphila emphakathini. Kulo mbono, ubuhle kanye nezindinganiso zokuziphatha ezihlobene nakho kwavela kuphela ngoba kwaqinisekisa ukuphepha komuntu ngamunye futhi kwenza ukuba kuphile eqenjini.
Yile mbono engenaNkulunkulu - ubuntu besimanje - iNkosazana Yezizwe Zonke esixwayisa ngayo okuzoba yisihloko sokuzindla kwethu.
Kuhle ukukhumbula ukuthi ngokomlando, ubuntu bazalwa ngokuphefumulelwa kobuKristu futhi buyaqhubeka nokusebenza emhlabeni namuhla njengento ebizwa ngokuthi ubuntu bobuKristu. Busekelwe esisekelweni sokukholwa kuMdali, obumba ukuziphatha kwabantu ngokuvumelana nezimfundiso ezembulwe eziholela ensindisweni.
Ngakho-ke, umehluko phakathi kobukhomanisi obungakholelwa kuNkulunkulu kanye nobuntu besimanje awubonakali ubalulekile. Zombili lezi zindlela ziyamphika uNkulunkulu ngokuphelele, zibeka ubuntu endaweni Yakhe, futhi - njengoba sizobonisa ekuhlaziyeni okulandelayo - zombili ziholela ekufeni okungokomoya nokukhona komuntu. Ngenkathi ubukhomanisi bubulala obala, ubuntu besimanje bukwenza ngendlela eyinkimbinkimbi kakhulu.
Ake siqale ukucabanga kwethu ngeJalimane, okukhulunywe ngayo engxenyeni engenhla yomyalezo weNkosikazi Yezizwe Zonke. Kwakukuleli lizwe lapho kwabekwa khona izisekelo zombono wesimanje wobuntu besimanje.
Ekuqaleni kwekhulu le-19 ePrussia, uWilhelm von Humboldt wadala imodeli entsha ngokuphelele yezemfundo, eyenziwe ngemodeli yeNyuvesi yaseBerlin. UHumboldt wethula isimiso ohlelweni lwemfundo ephakeme sokuthi isayensi nocwaningo kumele kuzimele ngokuphelele emathonyeni ezepolitiki, ezomnotho, futhi, ngaphezu kwakho konke, ezenkolo.
Kuyafaneleka ukuqaphela impikiswano edabukisayo yalo mlando. Nakuba lezi zinguquko zaqalwa ngaphansi kwebhanela lenkululeko kanye nokuthuthukiswa kwesayensi, empeleni zashaya izisekelo zokholo. Ngokususa uNkulunkulu emkhakheni wezemfundo egameni lokuthi "ukungathathi hlangothi," uHumboldt wabeka isiteji sokuhlubuka okukhulu. Isikhathi sibonisile ukuthi lokhu kukhishwa koMdali emfundweni kwaholela izizukulwane ezilandelanayo zabafundi ekukholelweni kuNkulunkulu.
Indlela efanayo ibonakala ngokucacile emizamweni yanamuhla yokususa inkolo—nakho konke okuhlobene nayo—ezikoleni zanamuhla. Lapho intsha ibona iziphambano zisuswa emakilasini ngabantu abanegunya njengothisha, kubangela inqubo yokucabanga eyingozi. Intsha ifinyelela esiphethweni sokuthi uma uNkulunkulu esuswa ngokusemthethweni ezindaweni ezizungezile, kusho ukuthi akekho nje. Ngale ndlela ekhohlisayo, izindinganiso zobuntu besimanje zifakwa ekuqondeni kwentsha, zikhipha ngokuphelele uMdali ezimpilweni zayo.
Le nqubo yonke isekelwe endleleni engenamusa: abadali abangemuva kwale mbono baqala ngokususa uNkulunkulu ngamabomu empilweni yomuntu, futhi lapho lowo muntu eba ngenalutho ngaphakathi, ngokushesha bathululela uhlelo lwabo lokucabanga kuleyo ndawo engenamuntu. Lona umoya wobuntu besimanje, lapho umuntu eqala ukuzibeka endaweni kaNkulunkulu. Bona, ezingqondweni zabo, baba umahluleli ophakeme, beyala izimiso zokuziphatha, bebonisa indlela yokuphila nokuthi yiziphi izimiso okufanele zilandelwe. Njengoba ukudalwa komhlaba nesintu kubhekwa kuphela emithethweni engaboni yemvelo kanye nokuziphendukela kwemvelo, indalo ayisamdingi uMdali. Ngale ndlela, ngaphansi kwebhanela lobuntu besimanje, umuntu uba ngumhedeni ngokungabonakali.
Kodwa-ke, emilayezweni okuxoxwe ngayo ngaphambili, sibone okuphambene nalokho. NguNkulunkulu onamandla aphelele phezu kwamandla emvelo, abumba ngawo leli zwe kanye nesintu—inqubo esaqhubeka.
Ethempelini Lakhe, uNkulunkulu—iNkosikazi Yazo Zonke Izizwe—uzembula ku-Ida Peerdeman njengaLowo omi enkabeni yomhlaba. Lokhu kuhloselwe ukusikhumbuza ukuthi Yena, hhayi umuntu, usenkabeni yomhlaba wesintu, owamdala futhi wamguqula ngomfanekiso Wakhe.
Nguye ochaza ukuziphatha futhi abonise abantu okuhle nokubi. Umgomo wemiyalezo yeNkosikazi Yezizwe Zonke uwukwenza abantu baqaphele ukuthi iqiniso likuphi nokuthi amanga akuphi.
Ukube ubuntu besimanje bebuhle, iJalimane yesikhathi esizayo owayibonisa u-Ida Peerdeman ibingeke yonakale ngokuphelele, njengoba sibona esithombeni esingokwesiprofetho somyalezo, osugcwalisekile phambi kwamehlo ethu.
Njengoba umuntu elahlekelwe ikhono lokuhlukanisa okuhle nokubi, iNkosikazi Yezizwe Zonke ikhombisa ukuthi iSiphambano kumele siphinde sibe phakathi komhlaba.
Lokhu kubizwa kubhekisela ngqo eNcwadini kaGenesise, lapho sifunda khona ngomuthi wokufa omi phakathi kwepharadesi, lapho u-Eva akhipha khona futhi wanambitha isithelo. Kulo mongo, isiphambano esingenalutho—ithuluzi lokuhlushwa nokufa—sihloselwe ukusikhumbuza ngokuba khona kobulungiswa bukaNkulunkulu. Ukubeka lesi sibonakaliso phakathi komhlaba wabantu kuyadingeka ngempela namuhla, njengoba isintu siphinde safulathela uMdali waso ngenxa yesono. Emfanekisweni
womyalezo, u-Ida Peerdeman, ebheka iJalimane, usichaza ngegama elithi "regression." Lokhu kusho ukwehla kwezwe okubangelwa ukuwohloka kwesimo sokuziphatha kwentsha kanye nesizwe sonke, kanye nokuhlubuka okukhulu okholweni. Umbono ube esebona iziphambano eziningi zithwalwa ziyiswa ezindaweni ezahlukene kulo lonke izwe, kanti esikhulu kunazo zonke sizokwakhiwa eBerlin, enkabeni yesikwele lapho kuphakama khona isakhiwo seReichstag—isihlalo sanamuhla seBundestag—. Kuleli qophelo, kubalulekile ukucacisa kancane ukuthi yini ngempela u-Ida Peerdeman ayibonayo. Ezincwadini ezisemthethweni zemiyalezo, iNkosazana Yezizwe Zonke ibeka isiphambano esikhulu endaweni yesakhiwo seReichstag. Kodwa-ke, ekuqopheni okugciniwe, lapho u-Ida echaza lesi sithombe ngamazwi akhe, isakhiwo seReichstag siyabhidlizwa ngemva kwempi, futhi amanxiwa aso kuphela ami esikweleni saseBerlin. Lokhu kubalulekile, ngoba isiphambano—njengomuthi wokwazi okuhle nokubi—sihlotshaniswa nobulungisa bukaNkulunkulu, okwambulwa kulokhu ngokubhujiswa kweReichstag. Ngokwembula inkohlakalo ekhona eJalimane kanye neziphambano okumele zisakazwe phakathi kwabantu—futhi ikakhulukazi ezinikezwa uhulumeni wendawo—iNkosikazi Yezizwe Zonke ibonisa ukuthi iziphathimandla zaleli zwe kanye nabantu balo kumele babuyele kulo “muthi.” Ukuqaphela ubulungiswa bukaNkulunkulu kuvusa kubantu ukwesaba uNkulunkulu, okubasiza ukuba benze izinqumo ezinhle.
Ngakho-ke ukuholela abantu esiphambanweni kuhlobene ngqo nokuvuselelwa kwesivumelwano noNkulunkulu, okwenzeka phansi kweNtaba i-Ebali neGerizimu. Yilapho lapho kwafundwa khona iNcwadi yoMthetho kaMose, equkethe umthetho nobulungisa bukaNkulunkulu. Iwela phezu kwabantu ngokwephula imiyalo kaNkulunkulu noma iba umvuzo wokuyigcina, okuyinto umbhalo weBhayibheli oyichaza njengeziqalekiso nezibusiso.
Ohulumeni, phela, bangabaqondisi bezizwe, futhi yibo okufanele bakhathalele izimpilo zabo ngokuthula, uthando, nokulunga. Ngakho-ke, izenzo zabo kufanele ziqondiswe ekuqinisekiseni ukuthi ukholo kuNkulunkulu luhlala luphila ezinhliziyweni zezakhamuzi—okungukuthi, lubonakala ekuphileni kwansuku zonke. Nokho, ezweni lanamuhla, sibona okuphambene kakhulu: yiziphathimandla zamazwe amaningi namuhla ezilwela ukususa uNkulunkulu ngokuphelele ezinhliziyweni zabantu, zizibeka enkabeni yomhlaba futhi zishumayela izimfundiso zazo ezingokomoya ukuze zithole amandla phezu komoya womuntu.
Uma sikhuluma ngoMuthi Wokuphila wepharadesi omi phakathi nensimu, ukubonakaliswa kwawo yiNkosazana Yezizwe Zonke, esimbona emi enkabeni yomhlaba. Isithelo Sakhe Sokuphila nguJesu, amzala. Emfanekisweni womyalezo, sivame ukumbona enomntwana uJesu ezingalweni zakhe, okusho ukuphila. Ngokufanayo, uJesu elenga esiphambanweni—afela kuso—kusho ukufa. Kodwa wayengenasono ngaphakathi kuye, kodwa walenga esiphambanweni ukuze asikhumbuze ngeSivumelwano esenziwa noNkulunkulu. Ngoba kwakuyintando kaYise ukuthi iNdodana Yakhe ibethelwe esiphambanweni, futhi ekugcwalisekeni kwaleyo ntando, wavuka kwabafileyo.
Isiphetho esivela kulesi sithombe yilesi: UNkulunkulu noMthetho waKhe—njengoMniki wokuphila okuphakade—kumele baphinde bame enkabeni yomhlaba, hhayi umuntu ofayo, okuthi okubi emehlweni kaNkulunkulu kuhle emehlweni omuntu.
Uma ubheka umlando waseJalimane, uthola umbono wokuthi wakhethwa nguNkulunkulu ukuze umhlaba wonke ufunde esibonelweni sabo, okuholela ekugcineni ekuthonyweni umoya omubi—impisi egqoke isikhumba semvu. Lesi sithombe siveza imiphumela ebuhlungu eyenzeka esizweni esiye sahungwa ngokuphindaphindiwe yimibono ekhohlisayo.
Usongo olukhulu namuhla lusalokhu luwubuntu besimanje. Sesingabona kakade imiphumela yaso ebhubhisayo ngamehlo ethu—isibonelo, ezinguqukweni ezinkulu zabantu ezenza kancane kancane amaJalimane omdabu abe yingcosana ezweni lawo. Lokhu kuqothulwa kwesizwe kuhlobene ngqo nezindinganiso eziphikisana nobuntu besimanje, ezithi, ngaphansi kwesifihlo “samalungelo abantu,” zivumele ukuvimbela inzalo nokukhipha isisu, zilethe ukufa, hhayi ukuphila, kubantu ngabanye kanye nomphakathi wonke.
 
Manje ake siqhathanise umoya wobukhomanisi nomoya wobuntu besimanje. Iningi lezinhlangano zesimanje ezisekela abantu kanye nezazi zefilosofi lisekela ngenkuthalo ilungelo lokukhipha isisu kanye nokufinyelela jikelele ekuvimbeleni ukukhulelwa. Ngokombono wobuntu, lokhu kusekelwa kuvela ngqo ekuvikeleni amalungelo abantu ayisisekelo. Kwabasekela abantu, ilungelo lawo wonke umuntu lokuzinqumela ngemizimba yabo, impilo, kanye nezinhlelo zokuphila libaluleke kakhulu. Ukuphoqa owesifazane ukuba akhulelwe aze abelethe futhi abelethe umntwana onempilo ngaphandle kwentando yakhe kubhekwa yi-humanism evamile njengokwephulwa kwenkululeko yakhe siqu kanye nesithunzi sakhe.
Kubalulekile ukugcizelela lapha ukuthi asikhulumi ngamacala lapho ingane egulayo noma impilo kamama isengozini. Izinhlangano ezihamba phambili njenge-American Humanist Association kanye ne-Humanists UK zichaza ngokusobala ukufinyelela ekukhipheni isisu okuphephile kanye nokuvimbela ukukhulelwa njengengxenye yamalungelo okuzala ayisisekelo—njengesigaba senkululeko esingenazo ingcindezi yenkolo.
Nokho, lapha, kuvela impikiswano eyesabekayo: ukubulawa kwezingane ezingakazalwa kuhlotshaniswa namalungelo abantu. Lokhu kusho ukuthi umyalo kaNkulunkulu othi "Ungabulali" uphendukezelwe ngokuphelele emoyeni wobuntu besimanje. Umthetho wobuntu ubiza ngokusobala ukukhipha isisu okuphephile, empeleni okuwukubulala.
Ngoba kulesi simiso, abantu baba ngabahluleli babo futhi banomthwalo wemfanelo kubo, bazinika nelungelo lokunquma isiphetho somntwana ongakazalwa ophilile, ngaleyo ndlela bebaphuca noma yiliphi igunya. Ngokufanayo, ubuKhomanisi babuphatha abantu ngaphandle kwesithunzi noma igunya.
Kulolo hlelo, umgomo kwakungewona ukulingana kwabantu ngempela, kodwa kunalokho ukubusa imiphefumulo yabo. Lezi zindlela ezimbili zokucabanga azifani kakhulu—kokubili ubuKhomanisi kanye nobuntu besimanje kuletha ukufa.
Izimiso zobuntu zikhuthaza inkululeko ephelele yobulili, ukwamukelwa kwesehlukaniso, ubunikazi bobulili obuhlukahlukene, kanye nobudlelwano bobulili obufanayo. Lokhu ngokwemvelo kunciphisa kakhulu inani labantu bezwe, okuholela esikhathini eside ekuzibulaleni kwabantu okungenakugwenywa kwesizwe.
Imiphumela esabekayo yalo mbono manje isithinta sonke isizwe saseJalimane, iba ubufakazi obuphathekayo balokho uNkosikazi Wezizwe Zonke avumele u-Ida Peerdeman ukuba akubone esithombeni sekheli lakhe.
IJalimane njengamanje ingenye yemiphakathi ekhululekile kakhulu futhi ekhululekile ngokokuziphatha eYurophu, iqiniso eliqinisekiswe ngqo yidatha esemthethweni. Ihhovisi Lezibalo Likahulumeni LaseJalimane (i-Destatis) kanye nocwaningo lwe-Eurobarometer kanye ne-Pew Research Center zinikeza izibalo ezinembile kakhulu kule ndawo. Abantu baseJalimane abangafika ku-94% bakholelwa ukuthi ubungqingili buyamukeleka ngokokuziphatha noma abubangeli nkinga yokuziphatha. Kuye ngocwaningo, phakathi kuka-75% no-89% wezakhamuzi zisekela ilungelo labashadile bobulili obufanayo lokushada. Cishe u-11% wabantu baseJalimane, noma abantu abangaphezu kwezigidi ezingu-9, bazibiza ngokusemthethweni ngokuthi yi-LGBT+, kanti leli phesenti liphezulu nakakhulu phakathi kwentsha. Ngokusho kwedatha esemthethweni evela eHhovisi Lezibalo LaseJalimane (i-Statistisches Bundesamt), okwamanje kunemibhangqwana yobulili obufanayo ecishe ibe ngu-208,000 ehlala ndawonye ngaphansi kophahla olufanayo eJalimane. Ngaphezu kwalokho, ngo-2024 kuphela, kwagujwa imishado emisha yobulili obufanayo engaphezu kuka-8,800 lapho.
Ngakho-ke, izixwayiso zeNkosikazi Yezizwe Zonke mayelana nokuhlehla okungokomoya kwesizwe saseJalimane zazingenasisekelo, njengoba kuqinisekiswa izibalo zanamuhla. Le datha ibonisa ngokusobala ukuthi iziprofetho eziqukethwe emilayezweni ziyagcwaliseka phambi kwamehlo ethu. Ubuzwe besimanje, enguqulweni yaso yesiJalimane, akuseyona nje inkolelo-mbono yezemfundo—sekuyisimiso sezenhlalo esithathe indawo yeMiyalo Eyishumi ngenkululeko yokuziphatha ephelele. Njengamanje, inani lamaJalimane angomdabu liyancipha ngendlela eshaqisayo, ngenxa yabantu abavela kwamanye amazwe, abaqala ukubusa umphakathi ngokwezibalo zabantu nangokwesiko. UbuKristu bunikeza indawo kwezinye izinkolo ezingahlobene noNkulunkulu weqiniso.
Kodwa-ke, imiyalezo iletha umyalezo ocacile: konke akukalahleki, futhi leli lizwe lisengasindiswa. INkosazana Yezizwe Zonke ikhomba ngqo indima yababhishobhi, okumele benze umzamo omkhulu kakhulu ekulweni nobuntu besimanje, ngoba—njengobukhomanisi—bulimaza inhliziyo yomuntu. Abefundisi kumele basebenzisane kakhulu nentsha, njengoba bakha isisekelo sombuso wonke, bakha ikusasa layo. Ngakho-ke, uma kwenziwa ukunganaki kule ndawo, sonke isizwe sizobhekana nemiphumela ebuhlungu.
Kodwa-ke, uma sibheka ababhishobhi baseJalimane banamuhla, iqiniso liyathusa. Abaholi abaphambili, njengoMbhishobhi uGeorg Bätzing, uSihlalo we-Episcopate, uKhadinali uReinhard Marx, noMbhishobhi uFranz-Josef Overbeck, esikhundleni sokuvikela idiphozithi yokholo, sebebe ngabagqugquzeli bemibono emisha. Yibo abaqhubekisela phambili ngokusemthethweni uhlelo olubizwa ngokuthi i-Synodal Path, bethula izibusiso zenkonzo yemibhangqwana yabantu bobulili obufanayo emasontweni. Ukubona abefundisi baseJalimane bephakamisa amafulegi othingo ngaphakathi emasontweni nasemahholo e-plenary kubonisa ngokusobala ukuthi izixhumanisi zokugcina zaleli lizwe azisekho.

Bese ngibona iRoma phambi kwami ​​futhi. INkosikazi ihamba ngaphezu kweRoma, inyakazisa umunwe wayo njengesexwayiso, bese ithi,
"Ah, ah, kungani ungaqali lapho? Kumelwe yakhiwe kabusha ngokuphelele."
Futhi kunjengokungathi iNkosikazi yayizungeza iVatican, iyimba, futhi iyiphendulela phansi.

Emilayezweni yangaphambilini, sishilo ukuthi iSt. Peter's Basilica ifanekisela iNtaba iSinayi. Kwakungaphezu kwayo lapho uNkulunkulu ayehlala khona endlini yakhe yasezulwini—ifu lapho azifihla khona emehlweni abantu. Isithombe sesiqeshana somyalezo okuxoxwa ngawo sibhekisela ngqo kulezo zenzakalo. Sibona iNkosazana Yezizwe Zonke ihamba ngaphezu kweRoma, yenza izimpawu zokuxwayisa ngomunwe wayo. UNkulunkulu wake wakhuluma ngendlela efanayo nabantu bakhe, ebabiza ukuba bathembeke futhi balalele uMthetho kaNkulunkulu. Lezo zenzakalo eziseBhayibhelini zazihambisana nokuduma nombani, okubonakala ngokomfanekiso esithombeni seNkosazana Yezizwe Zonke ivayiza umunwe wayo ixwayisa abapristi. Nokho, masikhumbule ukuthi bonke abantu bakaNkulunkulu bangabantu bobupristi. Ngaphakathi kwalobupristi bendawo yonke, kunezigaba ezahlukene, ngakho-ke wonke amaKristu abizelwe ukufeza umsebenzi othile waphezulu. Noma kunjalo, yilabo abasebenza eNdlini yeNkosi, besondela kuNkulunkulu nsuku zonke, ababophekile ngokuqondile ukugcina izimiso esizoxoxa ngazo manje.
Isixwayiso esiyinhloko uNkulunkulu asibhekisa kubapristi baseNtabeni iSinayi kwakuwubizo oluphelele lokugcina ubumsulwa, olufanekiselwa ngokomfanekiso ukugeza izingubo zabo. Khumbula ukuthi imiBhalo Engcwele kufanele ihunyushwe ngokombono ongokomoya—lokho okungabonakali emehlweni abantu, uNkulunkulu wakwembulela ngezinto. Kulo mbono, umyalo wokuhlanza izingubo zakho ubhekisela ebumsulweni obungokomoya, obuhumusha ngqo endaweni engokwenyama. Ngumzimba, ngenxa yesono, ombozwa amabala angokomfanekiso.
Ngaphezu kwalokho, umpristi osondela eNkosini wayebophekile ukugcina ukuzithiba okuphelele ebuhlotsheni bakhe nabesifazane. Lezi zinselele zibaluleke kakhulu namuhla, njengoba iSonto libhekene nenkinga yezono phakathi kwabefundisi kanye nokwephulwa kokungashadi. Kodwa-ke, ngokomyalo kaNkulunkulu ovela eNtabeni iSinayi, abapristi abangcoliswe yisono noma labo abaye balala nowesifazane abakwazi ukusondela kuNkulunkulu (Eksodusi 19:14-16).

Eksodusi 19:14-16
19:14 UMose wehla entabeni, wayala abantu ukuba balungiselele. Bahlanza izingubo zabo. 
19:15 Wabe esethi kubantu: “Lungelani ezinsukwini ezintathu , ningasondeli kwabesifazane.”
19:16 Ngosuku lwesithathu ekuseni kwaba nokuduma kwezulu nombani, ifu elinzima lasakazeka phezu kwentaba, kwakhala icilongo elikhulu, kangangokuthi bonke abantu ekamu bathuthumela ngokwesaba. 

INkosazana Yezizwe Zonke igcizelela ukuthi ukuvuselelwa komhlaba ofulathele uNkulunkulu kumele kuqale ngqo eVatican. Abefundisi okufanele baqaphe ubumsulwa babantu. Kodwa-ke, ukuze lokhu kwenzeke, bona ngokwabo kumele babe msulwa futhi bangabi nasono. Ngakho-ke, uma umhlaba uwela, kusho ukuthi iSonto lifulathele uNkulunkulu futhi linamathele esonweni, noma ukuthi izinguquko ezinkulu zesakhiwo ziyadingeka ukuze kuphendulwe izinsongo ezingokomoya zamanje. Emfanekisweni
womyalezo, sibona INkosazana Yezizwe Zonke iphendula yonke iVatican ibheke phansi, enezincazelo eziningi. Ngaphambilini, engxenyeni yokuqala yomyalezo, kwaboniswa iziphambano lapho abantu okwakumelwe baholelwe khona. Endabeni yeSt. Peter's Basilica, indawo yayo ebheke phansi ibhekisela ngqo esiphambanweni esiphendukezelwe uSt. Peter alenga kuso. Kuhle ukukhumbula lapha ukuthi yena ngokwakhe wayefisa ukufa ngale ndlela, ekholelwa ukuthi akafaneleki ukufa njengeNkosi yakhe.
Ngaphezu kwalokho, ukuphenduka okungokomfanekiso kwekhanda phansi kuphoqa umuntu ukuba abheke iqiniso ngombono omusha ngokuphelele—esikhundleni somuntu omncane, ovame ukucindezelwa yileli zwe, ngoba konke okuncane kuleli zwe kuyadelelwa yilo. Ngenxa yalo mbono, umuntu uyawuqonda kahle lo mhlaba ukuthi uyini ngempela. Yilabo kuphela abahluphekayo kulo mhlaba ababona ukwehla kwawo futhi baqonde isidingo esikhulu sokusebenza ekwakheni kabusha kwawo.
Ababhishobhi abaningi abenzi lutho ukulungisa leli qiniso—babheka umhlaba kuphela ngombono womuntu omkhulu nobalulekile. NguNkosikazi wabo Wezizwe Zonke obiza isinyathelo esisheshayo phakathi kwentsha ukuvimbela umoya wobuntu banamuhla ukuthi ungangeni enhliziyweni yomuntu. Nokho, inkinga iwukuthi, bephila ngokuchuma nenduduzo, abahlangabezani nobunzima bokuphila kwasemhlabeni. Babukela phansi umhlaba futhi bahluleka ukuqaphela izinsongo zangempela ezibangelwa imibono yokungamesabi uNkulunkulu. Yilokhu kanye uMdali ayefisa ukukubonisa abapristi bakhe, ezehlisa esikhundleni sikaNkulunkulu owayebukela phansi konke aye kumfanekiso kaKristu wasemhlabeni, omgomo wakhe oyinhloko ukwenza okuhle esintwini, okuwumongo wokukhonza abanye.
Ngababhishobhi ababeka indlela yabefundisi bonke, futhi kukubo ukunquma isiqondiso iSonto elizosithatha. Ngakho-ke, uma behlala bengenzi lutho futhi behluleka ukuthuthuka ukuze babhekane nezinsongo zomhlaba wesikhashana, maduze noma kamuva imibono eyimfihlo izongena hhayi nje kuphela kubantu abavamile kodwa nakubo. UbuKhomanisi babugcwele igazi obala, ngakho-ke ukuqaphela ububi balo kwakulula. Imibono yanamuhla nayo ithwala igazi, yize ilifihla ngaphansi kwesicabha sokuhle. Ukukhipha isisu inqubo enjengegazi, efihliwe ngemuva kwelungelo lomuntu lokuzibusa.
Ukuguqulwa kweSt. Peter's Basilica, kanjalo nesiphambano, kuhloswe ukukhumbuza abaholi ukuthi umthetho kaNkulunkulu usebenza nakubo. Abefundisi abakhululekile nhlobo ekugcineni isivumelwano noNkulunkulu, futhi ngaphezu kwalokho, kufanele basibonakalise empilweni yabo. Ukuhlangana esiphambanweni, njengoba kuceliwe yiNkosazana Yezizwe Zonke, kuwukuvuselelwa kwesivumelwano noMdali. Inhloso yaso ukusekela enkumbulweni yabantu iqiniso lobulungiswa bukaNkulunkulu, lapho isono siletha khona isiqalekiso somhlaba, kuyilapho ukulunga kuletha isibusiso sawo.
Isiphambano siyi-altare. Ukubheka nje leli thuluzi lokuhlushwa nokufa kusho ukuthi lapho kuvuselelwa isivumelwano noNkulunkulu, asikho isidingo sokuphinda sifunde iNcwadi yoMthetho, uNkulunkulu ayinika abantu ngoMose. Isiphambano siwukuvela kwale Ncwadi, ngakho-ke ukuyibuka nje kwanele ukuzikhumbuza izimiso ezingaguquki nezihlala ziphakade.
 
Encwadini kaHezekeli, sifunda ukuthi uma isoni siphenduka ebubini baso, ngeke sijeziswe futhi sizosinda. Kodwa-ke, lapho olungileyo—owayezokhanya phakathi kwabantu ngobulungisa bukaNkulunkulu—ephenduka ebuhleni nasezonweni, ngeke abe nesihawu kuye; ngenxa yesono sakhe uzokufa (Hezekeli 18:24-28). Kuyafaneleka ukubuza: obani abalungile? Ngokuqinisekile umuntu okhipha izahlulelo ezifanele, ngakho-ke kumelwe abe negunya phezu kwabanye abantu. Ngokomongo weVatican, ngakho-ke laba kuzoba yibo bonke ababusa iSonto – kuhlanganise nababhishobhi. Yibo lapho iNcwadi kaHezekeli ibhekisela kubo, futhi bakhulunywa nabo yiNkosikazi Yezizwe Zonke esigijimini sayo.

UHezekeli 18:24-28
18:24. Kepha uma olungileyo ephenduka ekulungeni kwakhe, enze okubi, elandela zonke izinengiso ezenziwa omubi, uyakuphila na? Akukho neyodwa yezenzo zakhe ezilungileyo eziyobalwa ngokumelene naye; uyakufa ngenxa yobubi abenzileyo nesono sakhe asenzayo. 
18:25. Nithi, "Indlela yeNkosi ayilungile." Kepha lalelani nina ndlu ka-Israyeli: Indlela yami ayilungile yini, noma kunalokho indlela yenu iphambene na? 
18:26. Uma olungileyo ephenduka ekulungeni kwakhe, enze isono, afe, uyakufa ngenxa yezono zakhe azenzileyo. 
18:27. Kepha uma omubi ephenduka ebubini abenzile, enze ubulungisa nokulunga, uyakusindisa umphefumulo wakhe. 
18:28. Wacabanga futhi waphenduka kuzo zonke izono zakhe abezenzile, ngakho-ke uyakuphila nokuphila, angafi.

"Ukuhlehla" okungokomfanekiso kweVatican kwembula neqiniso elaziwa kakhulu eVangelini: omncane kunabo bonke kuleli zwe, ozithobayo njengoba uNkulunkulu enza, uyoba mkhulu kunabo bonke eMbusweni kaNkulunkulu. UKristu usho ngokusobala ukuthi: "Uma umuntu efisa ukuba ngowokuqala, kumelwe abe ngowokugcina kubo bonke futhi abe yinceku yabo bonke" (Marku 9:35). Ezimweni ezingokoqobo zoMbuso kaNkulunkulu, ubukhulu abuxhomekile esikhundleni noma ethonyeni, kodwa ekuzimiseleni ukukhonza nokuthobeka. INkosazana Yezizwe Zonke isikhumbuza ukuthi yikho kanye "okuncane"—okungukuthi, abathobekile—abaqaphela ngokugcwele umsebenzi weSonto. Yibo abaletha iVangeli emhlabeni: abapristi abavamile, izindelakazi, abantu abavamile, nabantu bomthandazo.
Okwamanje, labo abanezikhundla eziphakeme ebuholini, njengoba sizwa emilayezweni, bavame ukuhlala bengenzi lutho lapho bebhekene nezinselele ezingokomoya zesikhathi sethu. Bavame ukungabikho lapho kulwiwa khona impi yangempela yemiphefumulo. Ngaphezu kwalokho, ezinye izinqumo ezenziwa yizikhulu zeSonto ziphikisana nezimfundiso zikaKristu futhi zishaya enhliziyweni yokholo. Ubizo lokuba “abokugcina,” lokuba yinceku, lusebenza namuhla ngendlela ekhethekile kulabo abanethonya elikhulu esiphethweni sesintu: abaholi besonto nabaholi bezombusazwe. Yibo okufanele bakhonze abanye ngokuthobeka ngenxa yenzuzo yabo, ngoba uNkulunkulu wenza leli zwe libe lihle, futhi kufanele babe yingalo Yakhe emhlabeni kulo msebenzi.

Bese ngibona iNetherlands ilele phambi kwami. Inkosikazi ithi,
"INetherlands nayo isiqala ukusondela egodini."
Ngibona intsha yaseNetherlands, intsha nezingane, imi onqenqemeni lwegodini. Inkosikazi ithi,
"Bami onqenqemeni lwegodini."

Lo myalezo ugxile eNetherlands (eNetherlands). Ngaphambi kokuba sihlaziye isithombe somyalezo weNkosikazi Yezizwe Zonke, ake sicabangele ukuthi yini exhumanisa ngempela leli zwe nobuntu besimanje. Njengoba cishe sesibonile kakade, le miyalezo ayilona iqoqo lezithombe ezingahleliwe, kodwa kunalokho yakha amabhlogo anezihloko ezihlangene ahlanganiswe ndawonye abe yinto eyodwa. Isihloko esihamba phambili somyalezo wonke okuxoxwa ngawo kuzoba ukuvukela uMdali—ngoba umbono wobuntu obusha, empeleni, ukuvukela komuntu uNkulunkulu. Njengoba kuvela, lo mkhuba ufana kakhulu ne-Amsterdam—idolobha lapho kwenzeka khona ukubonakala kweNkosikazi Yezizwe Zonke. Kodwa-ke, ngaphambi kokuba siqhubekele ekuhlaziyweni okuqondile komyalezo ngokwawo, isingeniso esifushane sobuntu besimanje siyadingeka.
Ubuntu besimanje njengembono ehlelekile yazalwa ngokuhlanganiswa kwezinhlangano ezinhlanu ezithuthuka ngokuzimela emagumbini ahlukene omhlaba. Lezi kwakuyi:

  • I-American Ethical Union,
  • Inhlangano Yezobuntu YaseMelika,
  • I-British Ethical Union (manje eyi-Humanists UK),
  • I-Vienna Ethical Society,
  • I-Dutch Humanist League (Humanistisch Verbond).

Kwakungaphansi kwe-aegis yakhe, ngo-1952, ngesikhathi seNgqungquthela Yomhlaba Yobuntu e-Amsterdam, lapho kwamenyezelwa khona iSimemezelo sase-Amsterdam. Ngenxa yokuthi le nhlangano, ngokwencazelo, yenqaba izimfundiso eziqinile, le dokhumenti ingase ibukezwe njalo futhi ishintsha ngokuhamba kwesikhathi. Ngenxa yalokhu kuvuselelwa, engqungqutheleni ka-2022, yathola isihloko sayo esisemthethweni samanje: iSimemezelo Sobuntu Banamuhla. Lapho umyalezo weNkosikazi Yezizwe Zonke ubhekisela kule nhlangano njengobuqaba besimanje, siyabona ukuthi la mazwi empeleni ayeyisiprofetho. Lesi siprofetho sagcwaliseka ngokugcwele ngo-2022, lapho isihloko esisemthethweni sale manifesto saqala ukusebenzisa ngokucacile umqondo wobuntu Banamuhla.
Manje ake siphendukele ezimisweni zale mbono ngokwesimo sobuhlobo noNkulunkulu. Isikhundla sobuntu banamuhla asinakuphikiswa kulokhu. Le nhlangano isekelwe ekususweni kukaNkulunkulu emphakathini, enkolelweni yokuthi kukhona izinto ezibonakalayo kuphela, kanye nenkolelo kuphela kulokho okungahlolwa ngesizathu nesayensi. Empeleni, lokhu kusho ukwenqatshwa ngokuphelele kwanoma yiluphi uhlobo lokukholelwa kuMdali.
Ngokusho kweSimemezelo sase-Amsterdam, iqiniso ngomhlaba nokuziphatha alizange lidluliselwe esintwini nguNkulunkulu kunoma yisiphi isenzo seSambulo. Abantu abakholelwa kubuntu banamuhla baphatha imiBhalo Engcwele kuphela njengendalo yomuntu—isithelo sentuthuko yomlando namasiko yempucuko, hhayi iZwi likaNkulunkulu eliphefumulelwe. Esinye sezimfundiso ezibaluleke kakhulu zobuntu banamuhla mayelana nokuziphatha sibonisa ukuthi abantu abamdingi uNkulunkulu ukuba abe muhle. Le nhlangano ithi izimiso zokuziphatha, uzwela, ububele, kanye nomuzwa wobulungiswa kwavela emvelweni yomuntu uqobo kanye nesidingo sokuphila eqenjini. Ngenxa yalokho, abantu abakholelwa kubuntu bayawenqaba ngokuphelele imibono yesono kuNkulunkulu, uKwahlulelwa Kokugcina, kanye nokusindiswa ngemva kokufa. Ngokwemfundiso yabo, abantu banesibopho sezenzo zabo kuphela kubo nakwabanye.
Zonke izimo isintu esingakaziqondi kufanele zichazwe kusetshenziswa indlela yesayensi kanye nokucabanga, hhayi ngenxa yesenzo sikaNkulunkulu. Abantu abakholelwa kubuntu abakholelwa ezimangalisweni, ekuqondisweni kwaphezulu, noma esiphethweni. Bakholelwa ukuthi isintu sinesibopho kuphela esiphethweni saso. Kubuntu banamuhla, isintu (hhayi uNkulunkulu) siyindawo yokunaka. Isintu sinamandla kanye nomthwalo wemfanelo wokunikeza incazelo empilweni yaso. Njengoba kubantu abakholelwa kubuntu kungekho ukuphila kwangemva kokufa, okuwukuphela kwesikhathi esinaso sokuthola injabulo nokwenza okuhle yilokhu kuphila kwasemhlabeni.
Sibona ngokucacile ukuthi ukufuduka kukaNkulunkulu okuhleliwe empilweni yomuntu kuholela ekulahlekelweni kwencazelo ekuphileni kwethu, njengoba umbono okukhulunywa ngawo unikeza isintu lutho. Kushiya isikhala esikhulu sokuphila enhliziyweni yaso, lapho izindinganiso eziphikisana nezimfundiso zikaKristu zithululelwa khona ngokushesha. Ngakho-ke, ubuntu banamuhla bunomgomo owodwa oyisisekelo: ukuxosha uNkulunkulu ezinhliziyweni zabantu nokubhubhisa ukuhleleka kwaphezulu. Kuyimfundiso eqondiswe obala kuMdali futhi ehlose ukulwa naye ngonya, ekugcineni ithathe ukulawula okuphelele phezu komphefumulo womuntu.
Ngokuthakazelisayo, esigabeni sokuqala sokuthuthuka kwale nhlangano, abasunguli bayo bamemezela obala ukuthi ubuntu buzoba "inkolo entsha" yezwe elingenandaba - uhlelo oluzothatha imisebenzi yezenhlalo yeSonto, kodwa ngaphandle kwesici esingaphezu kwemvelo. Ngakho-ke sibhekene nenhlangano ephikisana obala noNkulunkulu nomphikisi kaKristu, yenqaba konke ukudlula kwemvelo futhi iphazamisa ukuhleleka kwaphezulu.
Le nhlangano iqukethe izindlela ezinhle, ezibonakala zihloniphekile ezimisweni zayo, kodwa umgomo wayo oyinhloko ukulinga umuntu ukuba "adle isithelo esinqatshelwe." Lesi simo sikhumbuza izehlakalo zase-Edene, lapho inyoka, isebenzisa ulimi oluyinkimbinkimbi nolukhohlisayo, ilinga u-Eva ukuba adle isithelo somuthi wokufa. Kufanele kuqashelwe lapha ukuthi lesi sithelo sasibonakala sihle kakhulu futhi simnandi ku-Eva. Kulesi sibonelo, sibona ukuthi isithelo esinqatshelwe sasiyimfundiso yamanga—ngoba u-Eva wayengasifuni kuNkulunkulu, kodwa kuSathane.
Ubuntu banamuhla buyisithelo esinqatshelwe impela, esibonakala sihle kakhulu. Sihlanganisa iziqubulo eziphakeme njengobubele, inkululeko yomuntu ngamunye, ukubekezelelana, ubuhle bendawo yonke, ukucabanga okubucayi, uzwela, ukuvikelwa kwemvelo, intuthuko yokuziphatha, ukuqwashisa umhlaba wonke, ukuthobeka, ukuthula, ubulungiswa bezenhlalo, umthwalo wemfanelo, inkonzo, kanye nokuhlanganyela. Le mibono yakha lokho okubizwa ngokuthi "izibopho eziyi-10 zabantu abalwela amalungelo abantu," okubhekisela ngokusobala eMiyalweni Eyishumi, lapho, nokho, njengoba sibona, uNkulunkulu esusiwe ngokuphelele.
Kulula ukubona ukuthi inyoka epharadesi yabiza u-Eva ukuba ahlubuke kuMdali, ithi: "Uma nidla kulo muthi, amehlo enu ayovuleka, nibe njengonkulunkulu, nazi okuhle nokubi" (Genesise 3:4-5). Ukucabanga kobuntu besimanje kusikisela kubantu ukuthi bame enkabeni yomhlaba, njengokungathi banguNkulunkulu uqobo, okuhambisana ngqo nolimi lwenyoka.
Noma ubani ofinyelela lesi sithelo ulingwa ngobuqili ngamandla obumnyama, enza konke ukuze enze umuntu agxumele kwalasha. Lesi simiso sibonakala esenzakalweni seBhayibheli lapho uKristu ekhulula amaGadarene ayenamademoni (Mathewu 8:28–32). Lapho uJesu, ngesicelo samademoni, ewavumela ukuba angene ezingulubeni, umhlambi wagijimela phambili ngokushesha waziphonsa kwalasha.
Esibonelweni salo muntu, siyabona ukuthi lapho uNkulunkulu engekho, inhliziyo yakhe yathathwa yimimoya emibi. Ngakho-ke, ukufuduka kukaNkulunkulu yibuntu besimanje kuhlose ukubamba ukulawula isintu, ngoba lapho uNkulunkulu ekhona ngempela, ububi abunandawo. INkosazana Yazo Zonke Izizwe isibonisa umphumela obonakalayo wokungabikho koMdali ezinhliziyweni zabantu. Isibonisa thina intsha yaseJalimane neyaseDashi, ngenxa yokonakala kokuziphatha, esiseduze kokuziphonsa kwalasha, siholwa yimimoya emibi yaleli zwe.
Manje ake sihlole lokho okushiwo yiSimemezelo Sobuntu Banamuhla kumongo womncane kunabo bonke. AmaHumanists akholelwa ukuthi ingane izalwa ingenawo umbono wezwe othize, futhi ukunika ukholo lwabazali bayo kuye ngaphambi kokuba ifinyelele ebudaleni kuyindlela yokuphoqelela ubuwena bayo. Bakholelwa ukuthi umuntu osemusha unelungelo lokukhula "njengesilayidi esingenalutho" futhi kuphela njengomuntu omdala ongakhetha izinkolelo zakhe ngamabomu. Ngenxa yalesi sizathu, izikole zomphakathi azikwazi ukukhuthaza noma iyiphi inkolo njengeqiniso kuphela. Uma izindaba zenkolo zifundiswa ezikhungweni zemfundo, kufanele zikwenze lokho kuphela ngombono wezemfundo, womlando, nowamasiko - ngokufana nokungakholelwa kuNkulunkulu kanye nobuntu. Ngaphezu kwalokho, amaHumanists akhuthaza ukuqedwa kwemithandazo kanye nemisa ezikoleni, kanye nazo zonke izimpawu zenkolo ezikhungweni zomphakathi.
Izingane kufanele zikhuliswe ngomoya wokucabanga okubucayi kanye nokungabaza - kufanele zibuze izimfundiso, zibuze imibuzo, futhi zingamukeli lutho "ngokholo." Ukuziphatha kwazo kufanele kusuke esizwelweni sokuziphendukela kwemvelo kanye nokuqonda imiphumela yezenzo zazo kwabanye, hhayi ekwesabeni isijeziso saphezulu, esihogweni, noma esonweni. Izinhlangano zamaHumanists zilwela ngamandla ukwethulwa kwemfundo yobulili kanye nobudlelwano emhlabeni wonke, esekelwe ebufakazini ezikoleni. Bayawenqaba imibono yobuKristu ngobumsulwa ngaphambi komshado kanye nezindima zobulili zendabuko, bephikisana ngokuthi intsha inelungelo lokwazi ngokugcwele imizimba yayo kanye nokuzimela ngokuphelele ekwenzeni izinqumo zayo.
Manje sesibona ngokucacile esinye sezizathu zokuvela kweNkosikazi Yezizwe Zonke e-Amsterdam: umzamo wokusindisa intsha nezingane embonweni wesimanje wobuntu, owawuzokwembulwa maduze emhlabeni wonke ngalo muzi waseDashi.
Kubalulekile ukuqaphela ukuthi imiyalezo yeNkosikazi Yezizwe Zonke iphikisana ngokuphelele nokucabanga kobuntu besimanje.
Ngenkathi sizwa emlonyeni weNkosikazi Yezizwe Zonke ubizo lokubeka uNkulunkulu enkabeni yomhlaba, abantu babeka ubuntu lapho. Ngenkathi iNkosikazi Yezizwe Zonke icela ukuthi izingane zilethwe eNdodaneni yayo, benza konke ukuvimbela lokhu. Zonke izimfundiso ezingokomoya zabantu abakholelwa ebuntwini ziphikisana nomoya kaKristu, okusivumela ukuthi sisho ngokungangabazeki ukuthi umoya wobuntu besimanje ungumoya woMphikukristu. Lo mshini wonke wemibono ubangela ukuba izingane zanamuhla ziqhelelane noNkulunkulu futhi zime onqenqemeni lomgodi. Lesi sizukulwane esisha simelela ikusasa lazo zonke izizwe, ngakho-ke uma kukhona ukunganakwa kule ndawo, lonke izwe lizoshabalala ngokushesha noma kamuva. Esigabeni esedlule, sihlaziye imiphumela yokuba khona kwesizwe saseJalimane yokwethulwa kokuvimbela inzalo, ukukhipha isisu okusemthethweni, kanye noguquko locansi, okuyizithelo eziqondile zemfundiso yobuntu besimanje. Lesi sithelo esinobuthi sibangela ukufa kancane kancane komphakathi wonke, okumele—ukuze usinde nhlobo—manje sigcwalise igebe labantu abavela ezindaweni ezimpofu zomhlaba. Le miphakathi ayikaze ikhuliswe ngoMoya kaNkulunkulu, okuholela ekuwohlokeni komnotho kanye nokuziphatha kwesizwe sonke.
 
Izincwadi ezisemthethweni zemiyalezo yeNkosikazi Yezizwe Zonke ngezinye izikhathi ziyahluleka ukuveza isithombe esimangalisayo esavela phambi kwamehlo ka-Ida Peerdeman. Kodwa-ke, sinamarekhodi agciniwe lapho umboni elandisa khona okuhlangenwe nakho kwakhe ngamazwi akhe. Ake sicaphune umbhalo wamazwi ka-Ida Peerdeman ahlobene nengxenye yekheli okukhulunywa ngalo:

8:18. Ngase ngibona ngokuzumayo, ngibona iNetherlands ilele lapho. Wabe esethi uNkosikazi, "INetherlands nayo isiqala ukwehla endaweni eshelelayo."
8:26. Ngase ngibona intsha yaseNetherlands. Iqembu lonke labantu abasha nezingane. Wabe ese...
8:35. Uthi, "Bami onqenqemeni lwewa." Ngase ngibona ngempela le ndawo eshelelayo, laba bantwana bemi...
8:41. kule ndawo eshelelayo.

Lo myalezo uxwayisa ngokusobala ukuthi iNetherlands – kanye nezingane zayo kanye nentsha ikakhulukazi – isifinyelele esimeni esibucayi. Lokhu kwehla okukhulu kokuziphatha kukhumbuza isithombe sangaphambilini sokuwa kweJalimane, futhi iNetherlands kufanele ifinyelele iziphetho ukuze igweme ukwenza amaphutha afanayo. Umthombo oyinhloko walolu songo yizinkolelo zobuntu obunamandla. Abakhi bayo bayala ilungelo labazali lokukhulisa abantwana babo okholweni, belubheka njengohlobo lokucindezelwa. Ngenxa yalokho, izikhungo kanye nabaqambi bemibono bathatha indima yothisha, bephakamisa imodeli yokuphila engenamthetho kaNkulunkulu. Ubukhulu obusebenzayo baleli cebo ukuphoqelelwa kwemfundo yocansi yasekuqaleni ezikoleni zasenkulisa, okuvame ukwenziwa ngemihlangano ephikisanayo nabalweli benkululeko kanye nezindlovukazi ezidonsayo.
Kubantwana, abathi, ngenxa yobudala babo, bathathe ngokungacabangi izinto ezibazungezile, lokhu kuyinqubo eyingozi kakhulu. Ngokombono wengqondo kanye nowe-neurobiological, ama-mirror neurons adlala indima ebalulekile lapha, ekhuthaza ukulingiswa okungabonakali kokuziphatha okubonwayo. Ukunamathela okungapheli kwezibonelo ezimbi engqondweni yengane kuholela ekubeni izilingise kamuva ekuphileni, zibeke uNkulunkulu eceleni, futhi zehlele endaweni eshelelayo ngqo egodini, into ebonakala emfanekisweni weBhayibheli wesihogo.
Logodini olungokomfanekiso lubonakala emaqinisweni athile omlando. Ubufakazi obushaqisayo balokhu bunikezwa yizibalo ezisukela ngawo-1950, lapho kwamukelwa iSimemezelo sase-Amsterdam e-Amsterdam, sabeka izisekelo zenhlangano yamazwe ngamazwe yobuntu. Kusukela ngaleso sikhathi kuqhubeke, kwaqala ukwanda okukhulu nokungakaze kubonwe kwamanani okuzibulala ezweni, kwafinyelela esicongweni salo somlando ngo-1984. Izifundo zalo
mkhuba odabukisayo zibonise ukuhlobana okuqondile nokwanda kokwehlukaniswa kweNetherlands. Abacwaningi abahlaziye izibalo zikazwelonke kusukela ngo-1936 kuya ku-1973 kanye nedatha yesifunda kusukela ngawo-1980 kanye nawo-1990 babonise ukuhlobana okucacile: lapho izinga lokwehlukaniswa kwezwe liphezulu esifundeni esithile, kulapho izinga lokuzibulala liphakama khona. Ngesikhathi i-Netherlands ifinyelela esicongweni ngo-1984, izinga lakhuphuka laya kumacala ayi-15 kubantu abayi-100,000, okwaholela ekubeni kube yizisulu ezingaphezu kwezinkulungwane ezimbili ngonyaka (isithombe 1).

Isithombe 1. Ijika elibonisa inani labantu abazibulalayo phakathi kwamaDashi kubantu abayi-100,000.

Imiphakathi yenkolo yendabuko yanikeza abantu ukuhlanganiswa okuqinile komphakathi, umuzwa womphakathi, kanye nokusekelwa kwangempela ngezikhathi zenhlekelele—izindinganiso umbuso ongewona owenkolo, ongenandaba nawo owawungenakukwazi ukuziphinda. Ukuhlaziywa okubanzi komphakathi waseDashi ekupheleni kwekhulu lama-20 kwadalula ngonya le miphumela, okuqinisekisa ukuthi izinkolelo ezijulile kanye nobudlelwano obuqinile benkolo kwakuyizinto ezivikela kakhulu ekuzilimazeni (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9698137/).
Okubalulekile, le nqubo ephawulekayo yayingagcini eNetherlands. Ubuhlobo obufanayo babonwa kweminye imiphakathi yaseNtshonalanga eyabhekana nokuguquguquka okusheshayo kwenkolo. ENtshonalanga Jalimane engomakhelwane, leli gagasi lafinyelela esicongweni salo ngo-1981, lapho inani eliqopha umlando lokuzibulala okungu-18,825 laqoshwa esikhathini sezinyanga eziyishumi nambili. Phakathi naleso sikhathi esifanayo, amazinga okuzibulala omlando aqoshwa emazweni anjengeFrance neDenmark. Nomaphi lapho ubuntu besimanje buthatha khona indawo kaNkulunkulu, kwavela inkinga enkulu yobunikazi. Emiphakathini engewona owenkolo, ukuzibulala kwayeka ukubhekwa njengesono esikhulu kuMdali futhi kwaqala ukuphathwa "njengelungelo lomuntu lokuzinqumela ikusasa lakhe." Lolu shintsho olukhulu lwengqondo lwaholela ngqo emphumeleni odabukisayo wama-1980. Ezweni eligcwele inkolo, impumelelo, umsebenzi, kanye nemali kwaphakanyiswa kwaba yizithixo ezintsha. Lapho kuhlasela inkinga enkulu yezomnotho futhi abantu belahlekelwa yimisebenzi yabo ngobuningi, umbono womhlaba osekelwe kuphela esimweni sesikhashana kanye nezinto ezibonakalayo wawa. Amakholwa ayenesisekelo esingokomoya esingaguquki, esasibavumela ukuba babekezelele ubumpofu, ukuhlupheka, kanye nokuhlazeka emphakathini. Ngakolunye uhlangothi, abangakholwayo, abanqunywanga kuNkulunkulu, abatholanga ukwesekwa lapho bebhekene nobumpofu, okwathi, ezimweni zokungabi nalutho, kwabaholela ngobuningi onqenqemeni lokuphelelwa yithemba.
Kodwa-ke, umbuzo obalulekile kumele ubuzwe: njengoba esigijimini esixoxwe ngaso seNkosikazi Yezizwe Zonke, sizwa ngokuwohloka kwezwe lonke, kungani izingane nentsha, hhayi abantu abadala, bemi onqenqemeni lokuwa esithombeni somyalezo? Izibalo ezisemthethweni zango-1980 zibonisa ukuthi iqembu elibusayo phakathi kwabantu abazibulalayo ngaleso sikhathi kwakungabadala nasebekhulile. Leli qiniso elibonakala liphikisana lifihla isixwayiso esijulile somyalezo. Yibo kanye abantu abadala abasebenza njengezibonelo zesizukulwane esisha. Izingane, zibuka ukulahlekelwa ngokomoya kanye nezinhlekelele zabazali bazo, zamukela le ndlela ebhubhisayo evela kubo.
Izikhathi zanamuhla zibonisa ukuthi lesi sixwayiso esingokwesiprofetho sesiqalile ukwenzeka ngendlela eyesabekayo kakhulu. Nakuba ekupheleni kwekhulu lama-20, inkinga yayithinta kakhulu izizukulwane ezindala, ekhulwini lama-21, i-vector yezibalo ezibuhlungu isishintshele ngqo kwabancane kunabo bonke. Imibiko esemthethweni evela eDutch Central Bureau of Statistics (CBS) ixwayisa ngokuthi eminyakeni yamuva nje, ukuzibulala kube yimbangela ehamba phambili yokufa phakathi kwabantu abangaphansi kweminyaka engama-30 eNetherlands - okubangela ubunzima obukhulu entsheni nasemantombazaneni asemasha.
Ngaphezu kwalokho, intsha ephucwe ukukhuliswa kobuKristu okuqinile ngabantu abadala abangakholwa ingase izithole isengozini yokuphela kwesikhathi sokuphila—ibhekene nezinkinga ezingokomoya. Ukholo kuNkulunkulu lunikeza umuntu injongo ecacile futhi lunikeza incazelo ejulile kuyo yonke imizuzu yokuphila, ngisho naleyo enzima kakhulu. Isikhala esingokomoya esafakwa eNetherlands naseYurophu yonke ngenxa yobuntu besimanje siye sasusa le ncazelo ngokungenakuguqulwa, sasunduza izizukulwane zonke endaweni eshelelayo, lapho phansi kwayo kulindelwe khona igebe kuphela.

Bese kuba sengathi uNkosikazi ungiholela ndawana thize. Ngibona izintaba ezimbili ezinkulu phambi kwami; phakathi kwazo kukhona umhosha omnyama noma igebe elijulile. Kubonakala sengathi ngithuthelwe kwenye yalezi zintaba ngokuzumayo. uNkosikazi uthi,
"Bheka!"
Futhi ngibona umhosha ophakathi komhlaba. Ngokungazelelwe, kuba sengathi uNkosikazi usondeza izintaba ezimbili ndawonye. Uthi,
"Lo mhosha kumele uvalwe."

Ingxenye yomyalezo okuxoxwe ngawo lapha ibhekisela ngqo eNcwadini kaNumeri (Numeri 16:1–35) kanye nendaba kaKora, owahola ukuhlubuka kuMose. Ngakho-ke ake sihlole izehlakalo ezenzeka ngaleso sikhathi.
UKora wayengumLevi, ephuma esizweni esifanayo noMose no-Aroni. Isizathu sakhe esiyinhloko sokubangela ukuhlubuka kwakuwumona wenkolo. Nakuba ayekhonza eTabernakele njengomLevi, wakubona kungafanele ukuthi isikhundla sompristi ophakeme sasigcinelwe u-Aroni nenzalo yakhe kuphela. Wayefuna ukufinyelela okulinganayo ezikhundleni eziphakeme zobupristi. UKora wakhuthaza amanye amalungu omphakathi ukuba ahlubuke - phakathi kwabo uDathani no-Abhiramu, kanye nama-Israyeli avelele angamakhulu amabili namashumi amahlanu. Nokho, kubalulekile ukuqaphela ukuthi amadodana amathathu kaKora ekugcineni azihlukanisa nezenzo zikayise.
Ngakolunye uhlangothi, uDathani no-Abhiramu babevela esizweni sakwaRubeni, indodana endala kaJakobe. Isizathu sabo kwakuyisifiso sezombusazwe. Babekholelwa ukuthi, njengenzalo yendodana eyizibulo - eyayilahlekelwe amalungelo ayo ngoba yayilale nomunye wabafazi bakayise - bona, hhayi uMose, kufanele babuse isizwe.
Bamangalela uMose ngobushiqela nangokuhola abantu ngamabomu ehlane baze babhujiswe. UKora ngokwakhe, naye, waphikisana ngokuthi wonke umphakathi wawungcwele nokuthi uNkulunkulu wayephakathi kwabo bonke ama-Israyeli, okusho ukuthi uMose wayengenalo ilungelo lokuziphakamisa ngaphezu kwabantu.
Ebhekene nezinsolo ezinjalo ezimbi, uMose wazinikela esahlulelweni sikaNkulunkulu. Wayala uKora nabalandeli bakhe abangu-250 ukuba bathathe izitsha zomlilo banikele ngempepho eNkosini, okwakuyilungelo lompristi ophakeme kuphela. Lokhu kwakuzoveza ukuthi uNkulunkulu wayezokhetha bani ukuhola abantu. Njengoba bonke bemi phambi kwetende lokuhlangana, inkazimulo kaJehova yabonakala phambi kwebandla lonke. Khona-ke uJehova wakhuluma noMose no-Aroni, ebayala ukuba bazihlukanise nomphakathi, ngoba wayehlose ukuwubhubhisa ngesikhashana. Kodwa-ke, lapho bewa ngobuso, bemncenga ukuba angathukutheleli lonke ibandla ngenxa yesono somuntu oyedwa, uNkulunkulu wayala abantu ukuba baphume ematendeni kaKora, uDathani, no-Abiramu.
UMose wabe eseyala labo ababekhona ukuba baphume ematendeni ezihlubuki. UKora kuphela—ngaphandle kwamadodana akhe—noDathani no-Abiramu, kanye nemindeni yabo, basala phambi kwamatende abo. Khona-ke umhlaba ngaphansi kwabo wavula umlomo wawo wabagwinya bephila, kanye nayo yonke impahla yabo. Nokho, umlilo ovela eNkosini wehlela phezu kwabahlubuki abangu-250 abasele, wabaqothula ngenxa yokunikela kwabo impepho ngokungemthetho.
Okubalulekile ekuhlaziyeni kwethu iqiniso lokuthi laba bahlubuki—kanye nabaholi babo—babengabantu abavelele emphakathini wakwa-Israyeli. ImiBhalo Engcwele ibachaza njengezikhulu zomphakathi, abameleli babantu, kanye nabantu abahlonishwayo. Ngakho-ke, sibhekene nabantu abaphezulu ababevele benamandla negunya langempela kodwa futhi befisa ukuthatha ubukhosi benkolo.
Laba “zikhulu zomphakathi” (ngesiHebheru: nesi’ey edah) kwakungabaholi bemindeni, izinduna zezizwe ngazinye noma imindeni emikhulu. Babesebenzisa igunya langempela lokuphatha nelempi. “Abameleli babantu” noma “amalungu omkhandlu” (ngesiHebheru: keri’ey mo’ed) kwakungabantu abaqokwe yinhlangano—izithunywa ezisemthethweni ezikhethwe emkhandlwini kazwelonke okhethekile, okwathi, kanye noMose, benza izinqumo ezibaluleke kakhulu ekamu. Igama elithi “amadoda ahlonishwayo” lalibhekisela “kumadoda adumile” (ngesiHebheru: anshey shem). Leli gama lisho “amadoda anegama.” Laba kwakungabantu abanegunya elikhulu, abaziwayo, futhi abanethonya elinamandla emibonweni yomphakathi. Ngakho-ke, abavukeli babengebona abantu abavamile, abalula, kodwa babengabantu abakhethekile emphakathini ngaleso sikhathi.
Manje ake siphendukele esigijimini seNkosikazi Yezizwe Zonke. Njengoba kushiwo ngaphambili, isihloko esiyinhloko salo myalezo wonke ukuvukela uNkulunkulu. Ngakho-ke ake siqhathanise umlando wokuvukela kweBhayibheli nombono wobuntu banamuhla, esixoxe ngawo kabanzi ekuqaleni kwalokhu kuhlaziywa.
Ake siqale ngokuhlola abadali besimemezelo sobuntu banamuhla. Kuvela ukuthi abandulelayo babeyiqembu elikhethekile elinobuhlakani nezombusazwe elihlangene, elihlonishwa emhlabeni wonke. Leli qembu lalihlanganisa abantu abanethonya njengoprofesa waseHarvard University u-Irving Babbitt, umgxeki wezincwadi nombhali wezindatshana odumile uPaul Elmer More, noMatthew Arnold - imbongi nomgxeki waseNgilandi wekhulu le-19 owaphefumulela ngqo yonke inhlangano.
Lo mkhuba wawuhlanganisa nabasunguli bokuzalwa kwawo ngemva kwempi, kokuziphendukela kwemvelo: uJulian Huxley (isazi sezinto eziphilayo esidumile saseBrithani kanye noMqondisi-Jikelele wokuqala we-UNESCO), kanye noJohn Boyd Orr noBrock Chisholm - izinhloko zokuqala zezinhlangano ezikhethekile ze-UN, okuyi-FAO kanye ne-WHO. Nayo, isazi sefilosofi saseNdiya, i-yogi, kanye nomguquli wezenhlalo uPrabhat Ranjan Sarkar (owaziwa ngokuthi uShrii Shrii Ánandamúrti) wazivumelanisa ne-neohumanism engokomoya. Ngo-1982, washicilela umsebenzi wakhe wohlelo i-Neohumanism: The Liberation of Intellect, ebeka izisekelo zesistimu yefilosofi neyemfundo esetshenziswa namuhla ezikoleni eziningi emhlabeni jikelele.
Lokhu, vele, kuyingxenye encane nje yohlu lwabantu abadala futhi bathuthukisa lo mqondo. Noma kunjalo, iphrofayili yabo yezenhlalo ifana ngokusobala neqembu eliphakeme lama-Israyeli asendulo, nabo abavukela uNkulunkulu nentando yaKhe. Njengabaholi beBhayibheli, ababefuna, ngaphezu kwamandla abo ezepolitiki kanye negunya, ukubusa kwabantu kwanamuhla akufihli izifiso zabo. Kuhloswe ukwakha uhlobo "lwenkolo entsha" yesintu. Ngakho-ke, abadali balo mbono balwela ukubamba amandla angokomoya nawokuziphatha phezu kwabantu emhlabeni wonke, benqaba ubukhosi bukaNkulunkulu.
Encwadini kaNumeri, sifunda ukuthi izihlubuki eziseBhayibhelini zathola isijeziso esinzima - ​​zagwinywa umhlaba futhi zashiswa ngumlilo. Ngaphambi kokuba siqhubeke nokuhlaziya okwengeziwe, ake sibheke indawo lapho lezi zigameko ezinkulu zenzeka khona. Kuvela ukuthi kunendawo ehlukile kwa-Israyeli evumelana nezincazelo zeBhayibheli. Ihambisana ngokuphawulekayo hhayi nje kuphela nendawo yomgodi ongaphansi komhlaba owangcwaba abalandeli bakaKora kodwa futhi namazwi athile avela eNcwadini kaNumeri achaza lezo zenzakalo. Ngaphezu kwalokho, isithombe somyalezo weNkosikazi Yezizwe Zonke sivumelana ngokuphelele nesimo sendawo esiyingqayizivele sale ndawo.
ImiBhalo Engcwele ikhombisa ukuthi ukuhlubuka kwenzeka "ehlane." Ukuhlaziywa komzila wonke wokufuduka kwama-Israyeli kubonisa ukuthi ikamu labe seliseduze ne-oasis yaseKadeshi, eyaziwa nangokuthi iKadeshi-Barneya. Emyalezweni weNkosikazi Yezizwe Zonke, umboni wayiswa endaweni ebheke izintaba ezimbili, phakathi kwazo kwakukhona umhosha ojulile. Ubumnyama obungezansi babucacile, bubhekisela ngokusobala ebumnyameni besihogo.
Le ndawo ihambisana kahle nencazelo yeBhayibheli. Ngakho-ke ake sicabangele imephu yanamuhla yale ndawo kanye nomgodi waseMachtesh Ramon (isithombe 2), oseduze nendawo yomlando yaseKadesh-Barnea.

Isithombe 2. Umbono ojwayelekile kaMachtesh Ramon nezintaba zikaRamon, uGamal kanye noShen Ramon zibonakala.

I-Makhtesh Ramon Sinkhole yakhiwa ngenqubo yejiyoloji engavamile, eneminyaka eyizigidi ubudala ebizwa ngokuthi ukuguqulwa kwesimo sezwe. Nakuba igama elithi "i-crater" livame ukusetshenziswa lapha, lokhu kwakheka akuhlobene nokushayisana kwe-meteorite noma ukuqhuma kwentaba-mlilo—kuyindawo eyingqayizivele yokuguguleka komhlaba. Ngokuthakazelisayo, yakhiwa ngokuwa kwentaba ngokoqobo, ingaphakathi layo laguguleka ngamanzi angaphansi komhlaba phakathi namakhulu eminyaka. Ingaphakathi lendunduma lalenziwe ngetshe lesihlabathi elithambile, eligugulekayo, kanti uqweqwe lwalo lwangaphandle lwalwenziwe "i-cap" eqinile, ye-limestone. Lapho indawo engaphansi komhlaba ilahlekelwa ukuzinza kwayo, isiqongo sawela ngaphakathi. Namuhla, izinsalela zale ntaba yasendulo zakha imiphetho egobile, egobile ye-crater, efana nomlomo omkhulu, onamazinyo. Ake sikhumbule amazwi eBhayibheli Elingcwele: "Umhlaba wavula umlomo wawo, wawagwinya." Ngakho-ke i-Makhtesh Ramon Gorge iyisibonakaliso esibonakalayo esimangalisayo sezincazelo zeBhayibheli kanye nesithombe esivela esigijimini se-Lady of All Nations.
Ukuze u-Ida Peerdeman abone umbono omkhulu kangaka, indawo yakhe yokubuka kumelwe ukuba kwakuyiHar Ramon (1,037 m ngaphezu kolwandle)—intaba ephakeme kunazo zonke ezungeze intaba, ebhekisela ngokomfanekiso eNtabeni kaNkulunkulu. Kuyo yonke indawo egobile kunezinsalela ezigobile zentaba eyayikade iphakeme ngaphezu kwendawo, manje efana nomhlathi omkhulu onamazinyo (isithombe 3). Kusukela kulo mbono, izintaba ezimbili eziphikisanayo, lapho kukhona khona umhosha ojulile, yiHar Gamal (iNtaba yamaKamela) kanye neShen Ramon (iZinyo likaRamon).

Isithombe 3. Ukwakheka kweMachtesh Ramon. Lo msele omkhulu ogugulekayo ungamakhilomitha angu-40 ubude, ububanzi obungamakhilomitha amabili kuya kwayishumi, futhi ufinyelela ekujuleni kwamamitha angu-500.

U-Ida Peerdeman ube esethuthwa aye kwelinye lamagquma amabili—iHar Gamal noma iShen Ramon—lapho ebona khona iNkosazana Yezizwe Zonke isunduza lezi zintaba ezinkulu ngezandla zayo, ngaleyo ndlela ivala imihlathi engokomfanekiso yomhlaba owake wagwinya izihlubuki. Lesi sithombe sihambisana ngokujulile nezintaba zeTestamente Elidala zase-Ebali naseGerizimu, okwakukhona phakathi kwazo umuzi wethempeli lasendulo laseShekemi—indawo lapho u-Israyeli avuselela khona isivumelwano sakhe noNkulunkulu. Uma siqhathanisa lezi zenzakalo ezimbili, sibona ukuthi lo “muzi wethempeli”—okungukuthi, yonke indawo yokuhlala kaKora, kuhlanganise namatende ayo—wagwinywa ngokuphelele ngumhlaba ngenxa yokuhlubuka kwawo kuMdali.
Ngokumemezela ukuthi lo mhosha kumelwe uvalwe, iNkosazana Yezizwe Zonke yembula intando yayo yokuletha ukuthula kokugcina phakathi komuntu noNkulunkulu nokuqeda konke ukuhlubuka okwavela ezinhliziyweni zabantu. Ngokuhambisa umboni kule ndawo engokomfanekiso, ubonisa umhlaba ngokucacile ukuthi isiphetho esake sehlela abalandeli bakaKora singabafikela bonke labo abahlubuka kuNkulunkulu namuhla, abakhohliswa yimibono yokuhlubuka yobuntu banamuhla.
Lapha sifika ephuzwini elibalulekile. Njengoba isenzakalo sikaKora senzeka eminyakeni engaba yizinkulungwane ezintathu nesigamu edlule, sasingenakwenzeka ukuba senzeke ngokoqobo endaweni yesigodi esikhulume ngaso, njengoba sakhiwa eminyakeni eyizigidi edlule.
Incazelo yalokhu itholakala emvelweni wolimi lweBhayibheli nolwesiprofetho. INegev kwakungadingeki ihlukane kule ndawo eyodwa, eqondile emephini ukuze isigodi saseRamon sibe uphawu olucacile kithi. Emfundisweni yenkolo yeBhayibheli, uNkulunkulu usebenzisa lokho okwaziwa ngokuthi uhlobo lwesakhiwo—ukudala izikhumbuzo ezinkulu emvelweni, eziyisibonakaliso esibonakalayo, esibonakalayo samaqiniso angokomoya. UMachtesh Ramon – otholakala endaweni efanayo lapho u-Israyeli wazulazula khona – wabunjwa nguMdali njengomkhondo waphakade, obhalwe esakhiweni soMhlaba, ephethe isifundo esithile esingokomoya kithi. Lokhu kusho ukuthi lezi zikhumbuzo zemvelo zadalwa kuqala, futhi yilapho kuphela lapho uMdali aqondisa khona abantwana bakwa-Israyeli ababazungezile. Kodwa-ke, labo abachaza izenzakalo ezenzeka emphakathini wakwa-Israyeli, bephefumulelwe nguMoya kaNkulunkulu, bahlonza lezi zakhiwo ngezenzakalo ezithile ezenzeka ngokoqobo.
Kunobufakazi obuningi obunjalo obuqoshwe esakhiweni soMhlaba, obudalwe ngisho nangaphambi kokuvela komuntu. Lokhu kuhambisana ngokugcwele neNcwadi kaGenesise, ethi uNkulunkulu waqala wadala leli zwe wabe esedala umuntu. Ngakho-ke, siyabona ukuthi yonke inqubo yokukhula ngokomoya kwesintu yahlelwa futhi yabhalwa etsheni kudala ngaphambi kokuba khona kwalo.
Isibonelo esiphelele salokhu yimibono kaMama kaNkulunkulu eyenzeka emagumbini ahlukahlukene omhlaba. Uma silandela izindawo zalezi zenzakalo ezingaphezu kwemvelo, sizothola izikhumbuzo zemvelo eziqoshwe edwaleni, ngokuhambisana ngqo nemiyalezo emenyezelwe lapho. Isibonelo, cabanga ngemibono kaMama wethu edolobheni lase-Afrika laseNgome. Isithombe sesathelayithi sendawo ezungeze le ndawo yokukhulekela sembula indawo ephelele yeBhayibheli echaza indaba ka-Adamu no-Eva ngemva nje kokudla isithelo somuthi wokwazi okuhle nokubi. Esithombeni sasemoyeni, umuthi onenyoka ngaphansi kwawo ubonakala ngokucacile, futhi ngakwesobunxele, isidalwa esinezimpondo singabonakala. Ngaphezu kwalokho, imidwebo ka-Adamu, u-Eva, noNkulunkulu uqobo ingabonakala. Isithombe 4 sibonisa isithombe sesathelayithi esingavuthiwe esilandiwe ku-Google Earth, kanti Isithombe 5 sibonisa indawo efanayo enezithombe nezinto ezinemininingwane ecacile ukuze kuboniswe kangcono konke. Ukubona lezi "zikhumbuzo" eziqoshwe etsheni kungaba yinselele enkulu emehlweni omuntu.
Ngakho-ke, siyabona ukuthi njengoba nje eTestamenteni Elidala kunezikhumbuzo eziningi ezakhiwe emvelweni ukuze sifunde, ngakho-ke endabeni yezithombe zeNkosikazi Yethu, sizithola eduze kwezindawo zalezi zenzakalo. Zakha, njengokungathi, umfanekiso obonakalayo wegama eliqukethwe emiBhalweni Engcwele. Ngendlela efanayo, uKristu uyiZwi eliphilayo elifanekisa imiBhalo—njengesikhumbuzo esiphilayo, lapho sithola khona umfanekiso ogcwele nobonakalayo wombhalo ophefumulelwe.

Isithombe 4. Isithombe sesathelayithi sendawo lapho kwavela khona izibonakaliso zeNkosazana Yethu eNgome (Google Earth).
Isithombe 5. Imininingwane eningiliziwe yezithombe nezinto ezivela esigcawini seBhayibheli esivela eNsimini yase-Edene endaweni engcwele eNgome (Google Earth).

Isithombe salo myalezo, lapho u-Ida Peerdeman emi khona ngaphezu komgodi waseMachtesh Ramon, akusona isifundo somlando noma semivubukulo. INkosazana Yezizwe Zonke isebenzisa izikhumbuzo zaphezulu eziqoshwe edwaleni ukuze isitshele amaqiniso aqondisa uNkulunkulu. UMdali wake waqopha amaqiniso afanayo ezibhebheni zamatshe zeMiyalo Eyishumi.
Ngakho-ke ngokuyinhloko umlayezo ongokomoya, othi kulokhu: konke ukuhlubuka kuNkulunkulu kugcina ngokulahlwa komphefumulo womuntu, futhi umhlaba uzogwinya umzimba womuntu. Umphefumulo womuntu, ohlala emzimbeni ngesikhathi sohambo lwawo lwasemhlabeni, owenze ngokuvumelana nentando kaNkulunkulu, uzozuza umzimba wawo. Kodwa-ke, lokhu akuphathelene nomzimba wezinto ezibonakalayo, kodwa mayelana nomfanekiso wawo, ngoba zonke izinto ezibonakalayo zizodlula ekugcineni.
Ngakho-ke, abadali bombono wobuntu banamuhla bazilahla ngokulahlwa ngokuhlubuka kwabo kuMdali. Lokhu akusho ukuthi umhlaba wezinto ezibonakalayo uzowa ngokuzumayo ngaphansi kwezinyawo zabo, kodwa ukuthi bazolahlekelwa ubukhona babo ngokungenakuguqulwa eMbusweni Wezulu.
Nokho, indaba kaKora ibonisa ukuthi labo abaphenduka ekuhlubukeni ngokuhamba kwesikhathi—njengoba kwenzeka ngamadodana akhe—abajeziswa. Umbhalo weBhayibheli usitshela ukuthi umgqugquzeli wokuvukela wangcwatshwa kanye netende lakhe, impahla yakhe, kanye nabathandekayo bakhe, kodwa inzalo yakhe yayingekho phakathi kwabo. Isikhathi esibalulekile yilapho uMose eyala lonke ibandla ukuba liphume ematendeni abavukeli. Kungaleso sikhathi lapho amadodana kaKora kwadingeka enze isinqumo somuntu siqu futhi abe sohlangothini lwabantu abalalelayo. Ngakho-ke, uNkulunkulu unika indoda ithuba lokuphenduka, icabange ngokuziphatha kwayo, futhi iphenduke endleleni yokuhlubuka kuze kube sekupheleni.
UKora wayengumalusi omubi, futhi izenzo zakhe zokungakhathali zaholela hhayi ekufeni kwakhe kuphela kodwa nasekufeni kwamanye ama-Israyeli amaningi. Incwadi kaNumeri isitshela ukuthi abalandeli bakhe abangu-250 kanye nezinkulungwane zabantu bakhe babulawa.
Sisebenzisa lezi zenzakalo namuhla, sibhekana nesimo esifanayo ngokuphawulekayo kumongo wemibono yobuntu obusha. Abantu abavela ezigabeni eziphakeme abasaneliseki ngamandla ezombusazwe kuphela—bafisa nokuba abaqondisi abangokomoya. Beqiniseka ngobungcwele babo, bafuna ukusungula okuhle nokubi. Lesi simo sengqondo siletha incithakalo yokugcina hhayi kubo kuphela kodwa nakulabo abakhohliswa yileli qembu. Indaba kaKora ayizange ivele emiBhalweni Engcwele ngengozi; yalotshwa lapho ngqo ukuze isinike isifundo saphakade kanye nesixwayiso.
 
Ake sibuyele esigijimini seNkosikazi Yezizwe Zonke. Izincwadi ezisemthethweni zisikisela ukuthi u-Ida Peerdeman wakhuluma ngendawo eyodwa kuphela—umhosha ohamba phakathi kweziqongo ezimbili. Kodwa-ke, ukuhlaziywa kokubhalwa kwemibhalo okugciniwe kokuqoshwa, lapho umboni echaza khona lezi zenzakalo ngamazwi akhe, kunikeza ukukhanya okusha ngokuphelele ngale ndaba. Kubonisa ngokusobala ukuthi iNkosikazi Yezizwe Zonke imyisa ezindaweni ezimbili ezahlukene, kuzo zombili embula umgodi omnyama. Okubaluleke kakhulu, uhlonza lezi zindawo ezimbili ezihlukile nendawo ephakathi yomhlaba. Ake sibheke ukubhalwa kwendaba okukhulunywe ngayo ngenhla:

(8:41) Wabe esengiyisa ezintabeni ezimbili eziphakeme. Phakathi kwazo kukhona umhosha ojulile kakhulu
(8:50) . Umhosha. Nami ngiyawubona ngempela. Kwakungathi simi esiqongweni.
(8:56) Futhi lokho kwabe sekumnyama kakhulu. Owesifazane wabe esengibonisa ukuthi kunjalo,
(9:02) kumnyama kakhulu lapho.
Bese kuthi ngokuzumayo ngibone umhosha phakathi komhlaba. Ngakho-ke hhayi
(9:10) eduze kwalezo zintaba eziphakeme. Kwakuyilapho, yebo, okwakufanele ube khona. Angazi ukuthi kwakufanele kube ngelaseNetherlands. Kodwa
(9:18) bese ngibona umehluko futhi. Lapho engiyisa khona ngokuzumayo manje.
Bese kuthi ngokuzumayo ngibone umhosha uvela [ubonakala] phakathi (9:24) komhlaba. Bese kuthi Owesifazane athathe lezi zintaba ezimbili. Kuyinqaba kakhulu, futhi kwakungathi Yena
(9:33) wayehlanganisa lezi zintaba ezimbili. Wathi, "Lo mhosha kumele uvalwe." Ngesikhathi
(9:39) ehambisa izintaba ezimbili komunye nomunye ngezandla zakhe.

Umbhalo ubonisa ngokusobala ukuthi u-Ida Peerdeman wabona izikhungo ezimbili ezihlukile zomhlaba kanye nezigodi ezimbili. Ngakho-ke iyini le "sikhungo somhlaba"? Umbhalo awushiyi kungabaza lapha - ngokombono weBhayibheli, inkaba yomhlaba, isikhungo sawo esingokomoya, kwakuyi-Israyeli wonke, njengendawo eyayihlalwa ngabantu bakaNkulunkulu.
Incwadi kaHezekeli iqinisekisa lokhu ngqo. Esahlukweni 38, umprofethi uchaza isizwe sakwa-Israyeli, esibuyile ekuthunjweni, njengabantu "abacabanga ngemihlambi yabo nempahla yabo kuphela, futhi abahlala enkabeni yomhlaba" (Hezekeli 38:12). Okubaluleke kakhulu, umbhalo wokuqala wesiHebheru uqukethe inkulumo eyingqayizivele ethi "ithabor ha-aretz," okusho ngokoqobo "inkaba yomhlaba." Ngokombono kaNkulunkulu, lonke leli zwe laliphakathi kwemephu yomhlaba, lizungezwe ezinye izizwe, iqiniso umprofethi aliqinisekisa kwenye indawo, ebhala: "Bheka, iJerusalema! Ngilibeke phakathi kwezizwe, namazwe ayizungezile" (Hezekeli 5:5). Ngakho-ke, u-Israyeli wonke wakha isikhungo somhlaba esiqondwa kabanzi, kodwa wayenesikhungo sawo esiqondile, esinobume bejometri - iJerusalema elineThempeli likaNkulunkulu, isikhungo sesenzo sikaMoya kaNkulunkulu.
Indawo yokuhlubuka kukaKora yayisendaweni ephakathi komhlaba, ichazwe ngale ndlela, lapho isikhungo sayo esiqondile sasihamba neTabernakele leNkosi, sithwalwa ngabantwana bakwa-Israyeli kulo lonke uhambo lwabo. Ekugcineni, lesi sikhungo kamuva saba iJerusalema elineThempeli likaNkulunkulu. Lokhu kuyinto ebaluleke kakhulu, ngoba kwembula umyalezo ojulile wale ndaba: ukuhlubuka kuNkulunkulu akuzange kuqale kubantu abangamaqaba, kodwa kwazalelwa enkabeni yomhlaba - ngaphakathi kwabantu bakaNkulunkulu. Abahlubuki babengebona abafokazi, kodwa babengabaleli bantu futhi bavela kuwo.
Kodwa-ke, uma sibheka umlando wanamuhla, iThempeli likaNkulunkulu alisekho enkabeni yomhlaba yangaphambili. Ukugxila sekushintshele kumaKristu, aseba ngabantu bakaNkulunkulu abasha. Esiqeshini sangaphambilini somyalezo okuxoxwa ngawo, iNkosazana Yezizwe Zonke yenza isenzo esingokomfanekiso: ikhahlela iVatican, iyiphendulela phansi. Ngaphandle kokukhumbula imfundiso kaKristu yokuthi abafundi bakhe kufanele babe yizingane zaleli zwe—njengoba sixoxile ngaphambili—lesi senzo sikhomba kahle inkaba, noma isikhungo somhlaba. Inkaba, phela, igobile ngokwesimo somzimba, hhayi i-convex. IJerusalema, uma nje iThempeli limi lapho, laliyisikhungo somhlaba, isikhungo sesenzo sikaMoya kaNkulunkulu. Namuhla, le "nkaba yomhlaba" entsha yiVatican, eneSt. Peter's Basilica.
INkosikazi Yezizwe Zonke iletha lokhu kufana kwasendulo ezikhathini zethu, iqhathanisa ukuhlubuka kwabantu bakaNkulunkulu nokuzalwa kobuntu besimanje. Lokhu kuhlubuka kwanamuhla kwenzeka nangaphakathi kwemingcele yezwe lobuKristu. Okubaluleke kakhulu, abaqalisi balo—njengabavukeli basendulo—bavela ngaphakathi kwabantu bakaNkulunkulu. Bonke, njengoWilhelm von Humboldt, umdali waseJalimane wesimiso semfundo sanamuhla esasikhipha uNkulunkulu, bake baba ngamaKristu noma okungenani bavela emindenini yamaKristu. Kukulesi sigungu lapho kwavela khona umbono wobuntu besimanje, empeleni, uhlobo olusha lobuqaba, njengoba iNkosazana Yezizwe Zonke isho ngokusobala.
Singabona-ke ukuthi kungani iNkosazana Yezizwe Zonke yabonisa u-Ida Peerdeman indawo emnyama etholakala endaweni ethile enkabeni yomhlaba. Uma sihlaziya wonke umyalezo, umuntu angaphetha ngokuthi lokhu kubhekisela eJalimane noma eNetherlands, ayichaza njengesondela endaweni ephansi. INetherlands, eyake yaba yizwe lobuKristu obujulile, manje ingenye yamazwe aphenduke kakhulu kuNkulunkulu eYurophu. Kwakukuleli zwe, e-Amsterdam ngo-1952, lapho kwabanjwa khona ingqungquthela yokuqala yamazwe ngamazwe yabantu abalwela amalungelo abantu. U-Ida Peerdeman ngokwakhe—njengoba kubonakala encwadini—uyazibuza ngokuzwakalayo ukuthi ngabe le ndawo yesibili yayihloselwe ukubhekisela ezweni lakubo.
Ezitatimendeni zomboni, ezazingafakwanga ezincwadini ezisemthethweni, iNkosazana Yezizwe Zonke yavuma kuye ukuthi iNetherlands injengegatsha elibunile elilenga phezu kwendawo ephansi. Umuthi wonke ungowobuKristu, kuyilapho izizwe ngazinye zingamagatsha awo. INetherlands ibonakala lapha njengehlumela elifile—elingenamaqabunga nezithelo.
EVangelini, sifunda ngoKristu eqhathanisa iThempeli likaNkulunkulu kwa-Israyeli nomuthi ongenazithelo, onembazo kakade elele ngaphansi kwesiqu sawo. Nakuba lowo muthi wevangeli wawunamaqabunga, ofanekisela ukholo, awuzange uthele izithelo, okwenza ungabi namsebenzi. Imithi engatheli izithelo iyanqunywa ngonya. Nakuba wawubukeka umuhle ngaphandle, wawufihla iphutha ngaphakathi elalivimbela ekutheleni izithelo.

Bese ngibona iSt. Peter's Basilica. INkosikazi ithi,
"Mntwana, ubona uPapa lapho, egqoke isambatho esigcwele, eneminwe emibili ephakanyisiwe. Lalela ngokucophelela. Imfundiso ilungile, kodwa uPapa ugunyaziwe ukushintsha imithetho. Mvumele enze kanjalo!"
Ngisambona uPapa ehlezi phambi kwami, eneminwe emibili ephakanyisiwe.
Manje ngibona igumbi elikhulu lomkhandlu lapho uPapa ekhona.
"Mntwana," kusho iNkosikazi, "le mithetho ingashintshwa. Lokhu kungashintshwa, lokhu kumele kushintshwa. Izifunda ezahlukene kumele zisondelane. Kufanele bakwenze lokhu eRoma futhi babe yisibonelo emhlabeni wonke. Zindla futhi usho lokhu. Futhi ngiyaphinda kini: Uthando ngumyalo wokuqala, futhi ngale kwalokho, njengokungathi ngomnsalo: Iqiniso Nobulungiswa."

Amazwi omyalezo ongenhla akha isiprofetho esagcwaliseka cishe eminyakeni eyishumi nesithupha kamuva, ngo-1965, futhi sikhuluma ngoMkhandlu Wesibili weVatican kanye nezinqumo zawo. Eminyakeni eminingi kamuva, lapho u-Ida Peerdeman ebuka umbiko wethelevishini egumbini lapho uPapa, kanye nokhadinali nababhishobhi, babexoxa khona ngomkhandlu, waqaphela ngokushesha emlayezweni isithombe ayesibonile ngesikhathi sokubonakala kwangaphambilini.
Selokhu umhlangano womkhandlu wamenyezelwa yiNkosikazi Yezizwe Zonke kusukela ngo-1949 futhi wagcwaliseka ngempela, leli qiniso lodwa linikeza impikiswano eqinile ngesimo esingaphezu kwemvelo sale miyalezo.
Emyalezweni, sibona uPapa egqoke isembatho esiphelele senkonzo yokukhulekela, eneminwe emibili ephakanyisiwe, emi ekamelweni lomkhandlu - okufanayo lapho izingxoxo ezishisayo ngesimo sokugcina semibhalo yomkhandlu bezilokhu zenzeka kusukela ngo-1962. Ngalo myalezo, iNkosikazi Yezizwe Zonke ibiza ukuthula ngenkathi isungula imithetho emisha yesonto, ngaleyo ndlela ibeka isibonelo emhlabeni wonke. Umphakathi wamakholwa wakhiwe amaqembu amaningi ahlukene namasiko, ngakho-ke, ukuthuthukisa imithetho mayelana neSonto LikaKristu lonke kwakudinga ukuthula okukhulu nokuqondana phakathi kwamaqembu esinodi.
Nakuba umfanekiso womyalezo ngokwawo ungachazi isikhundla sesandla sikaPapa, ukuqonda kusikisela ukuthi uneminwe emibili ehlangene. Lesi sikhundla sakha isenzo sendabuko sesibusiso futhi sifanekisela izimo ezimbili zikaKristu - ezingcwele nezingokwenyama. Lokhu kuhumusha kusikiselwa nayisiqeshana sangaphambilini somyalezo, lapho iNkosazana Yezizwe Zonke ihlanganisa khona izintaba ezimbili ngezandla zayo ukuvala umhosha ozihlukanisayo.
Lokhu kubumbana kukaKristu kuhambisana kahle nokwakheka kwezintaba eziseBhayibhelini i-Ebal neGerizim, okuphakathi kwazo okuhlanganisa isikhala seSonto. ISonto likaKristu liyinto engokoqobo ehlanganisa uMoya kaNkulunkulu nomuntu wenyama - ngakho-ke, lezi zintaba kumele zilwele ubunye. INtaba iGerizim, emelela isibusiso, ingokomoya ngokwemvelo futhi imelela uMuthi Wokuphila. INtaba i-Ebal, indawo yesiqalekiso, ibhekisela endaweni yasemhlabeni futhi imelela umuthi wokufa, njengoba wonke umuntu wenyama ekugcineni eyonqotshwa ukufa. Njengoba nje izinto ezingokomoya nezingokwenyama zazihlala ndawonye ngokuvumelana okuphelele ngaphakathi komuntu kaKristu uqobo, neSonto lasemhlabeni linomsebenzi wokuhlanganisa okungaphezu kwemvelo nokwesikhashana. Umphefumulo womuntu uvela kuNkulunkulu, kanti umzimba ungowaleli zwe.
Kubalulekile ukuqaphela ukuthi emphakathini wamazwe ngamazwe, iminwe emibili ephakanyisiwe nehlukanisiwe ngesimo senhlamvu ethi "V" ekuqaleni yayisho ukunqoba, kanti ngawo-1960, lesi sibonakaliso samukelwa yinhlangano yama-hippie njengophawu lokuthula. Kodwa-ke, ezimweni zobuKristu nezeBhayibheli, iminwe ehlukanisiwe eyakha uhlamvu ethi "V" ngokumangalisayo isho ukuntuleka kokuthula phakathi kwezindawo ezingokomoya nezingokwenyama, okufana nokuhlukana nokunqotshwa.
Emongweni wokuhlubuka kukaKora—lapho izintaba ezimbili zazimi khona zihlukaniswe umgodi omnyama—iNkosazana Yezizwe Zonke ikhombisa ukuthi lezi ziqongo kumele zihlanganiswe, okuyinto ayenzayo ngokuzidweba ngezandla zakhe. INkosazana Yezizwe Zonke iphinda isikhumbuze ngothando, umyalo obaluleke kakhulu. Uthando oluvumela ukuhlanganiswa okungokomoya nokwenyama—njengoba nje iminwe ehlanganisiwe iveza ukuhlangana koMoya kaNkulunkulu nomzimba womuntu kuKristu. Lesi sandla, esibekwe ngale ndlela, ekugcineni siba uphawu lwesibusiso nokuthula okuzelwe ukulalela intando kaNkulunkulu.
Lapha, iNkosazana Yezizwe Zonke iveza umfanekiso we-Arch of God. Okulotshwe ngaphakathi kwesakhiwo sayo ngakwesobunxele kukhona iQiniso, elihlotshaniswa noMbuso kaNkulunkulu, kanti ngakwesokudla kukhona ubulungiswa, njengoba wonke umzimba womuntu ekugcineni uzolizwa. Phakathi kwabo, endaweni ephakeme kakhulu ye-arch, kumi uThando, oluhlanganisa iQiniso nobulungiswa, kanjalo noNkulunkulu nesintu. Kuphela lapho umuntu ehlanganisa ubuNkulunkulu kanye nokwesikhashana ngaphakathi kwakhe lapho ezokwazi khona ukugqokisa umzimba womoya, umsebenzi lapho iBandla likaKristu lihlala limsiza khona. Okwamanje, indaba kaKora ibonisa ukuthi umphakathi awakha wona nabalandeli bakhe wehlulekile ukuxhuma ubuNkulunkulu nokwenyama. Ngenxa yalesi sizathu, umphakathi wabo wagcina ugwinywe umhlaba.
 
Manje ake sibheke ezinhlinzekweni zoMkhandlu Wesibili weVatican. Uletha uguquko eSontweni, okumele luguquke nomhlaba oshintshayo. Emilayezweni yakhe, iNkosazana Yezizwe Zonke yaphinda ngokuphindaphindiwe ukuthi iSonto kumele lihambisane nentuthuko yempucuko ukuze lihlangabezane nezinsongo ezibhekene nomuntu wanamuhla. Kufanelekile ukugcizelela lapha ukuthi ushintsho oluyisisekelo kanye nokuguqulwa komthetho wesonto kwakungenye yezihloko eziyinhloko zezingxoxo zoMkhandlu Wesibili weVatican. Esikhathini se-inthanethi, imibono eminingi evelayo emhlabeni inethonya elikhulu kakhulu kubantu ngoba ifinyelela kalula izilaleli eziningi. Imikhuba efana nobuntu besimanje ngabe ayisakazekanga emhlabeni wonke ngesivinini esikhulu kangaka ukube bekungengenxa yenethiwekhi yomhlaba wonke. Nokho, lokhu akusho ukuthi i-inthanethi imbi—kufanele isetshenziswe nje ngokuhle, njengokushunyayelwa kwevangeli emhlabeni. Yingakho amaKristu kufanele ahlanganyele ngenkuthalo kwabezindaba, njengoba izimemezelo zoMkhandlu Wesibili weVatican zigcizelela ngqo. Ngokukhomba isidingo salezi zinguquko, i-Our Lady of All Nations ikhumbuza abaphathi kanye nabathembekile ukuthi kumele kulwiwe impi enkulu yemiphefumulo yabantu, ewela ngezinga elesabekayo elasha lapho kungekho lutho olusele khona. Ilasha eliboniswa yi-Our Lady of All Nations u-Ida Peerdeman limnyama futhi lijulile, ngoba empeleni, liyize. Ngaphezu kwalokho
, i-Our Lady of All Nations igcizelela ukuthi umthetho kumele ushintshwe ukuze ungabhubhisi umuntu kodwa umnike impilo.
Lokhu kubhekisela ngqo ezimfundisweni zikaKristu, owathi, ngezenzo namazwi akhe, wasikhumbuza ukuthi umthetho wamiswa ngenxa yomuntu kanye nensindiso yakhe—hhayi umuntu ngenxa yomthetho. Lo mehluko oyisisekelo kufanele uhlale ulolonga isimo sengqondo seSonto ngemithetho yamanje. Lapho incwadi yomthetho ingasasebenzi khona uthando, isihe, kanye nokuhle komuntu, kufanele ibuyekezwe ngokuphelele futhi ilungiswe ngendlela efanele.
IVangeli liveza ngokuphindaphindiwe izimo lapho abaFarisi nababhali babebeka khona imithetho esemthethweni ngaphezu kwesithunzi somuntu. Isibonelo esiyinhloko udaba lweSabatha, ngokombono wabo, olwaluvimbela ukusiza umakhelwane. Noma kunjalo, uJesu usikhumbuza ngokugcizelela: "ISabatha lenzelwa umuntu, hhayi umuntu ngenxa yeSabatha" (Marku 2:27). Umthetho oyeka ukukhonza impilo nothando uba ithuluzi lokugqilazwa ngokomoya. Ukufana okuhle okuvela emlandweni wanamuhla ubukhomanisi, lapho umuntu wayephathwa kabi kunemfundiso uqobo—eyayiyindalo yomuntu kuphela, isithombe esifile esingenampilo.
UPapa, njengoVicar kaKristu, unegunya lokuletha izinguquko ukuze kube kuhle kwemiphefumulo, kodwa ubunye bubalulekile ekufezeni lo mgomo. Akuyona imfihlo ukuthi izinguquko eziningi ezinhle nezilungile zivinjelwe imifantu yangaphakathi—kokubili ngaphakathi kwesigaba sesonto ngokwalo naphakathi kwamagatsha ahlukahlukene obuKrestu.
ISonto kufanele libe ukukhanya emhlabeni, isibonelo sendlela yokufinyelela ukuvumelana emoyeni weqiniso nothando. Noma kunjalo, liya ngokuya liba yisibonelo sokungezwani kwangaphakathi, izingxabano ezingenasici, kanye nokuntuleka kokuqonda okukhubazayo. Kodwa-ke yiwona kanye uMzimba KaKristu Oyimfihlakalo okufanele uqaphe ngokugcwele umyalo wothando futhi wakhe isisekelo esiphilayo sobunye. Uthando luyisimiso esingokomoya esihlanganisa okungaphezu kwemvelo nomzimba. Lusebenza ngendlela efanayo namandla adonsela phansi, okubangela ukuba imizimba yenyama idonselene. Ezweni lezinto ezibonakalayo, umuntu ngamunye usebenzisa amandla adonsela phansi komunye, kodwa ngezixuku ezincane kangaka, la mandla ahlala engabonakali. Nokho, uthando lungamandla amakhulu kakhulu—amandla angabonakali angakwazi ukudonsa izinhliziyo zabantu ngokubonakalayo nangokuhlala njalo.
 
Amazwi eNkosikazi Yazo Zonke Izizwe mayelana nesidingo sokuletha ndawonye imiyalo ehlukahlukene yeSonto LikaKristu nawo abonakala ngqo emarekhodini oMkhandlu Wesibili WeVatican. Ngalezi zimiso, sisho imisebenzi emithathu eyisisekelo eyakha uMzimba KaKristu Oyimfihlakalo: abefundisi (ubuholi), abantu abazinikele (amadoda nabesifazane abakholwayo), kanye nabantu abathembekile. Ngaphambi komkhandlu, le mithetho yahlukaniswa kakhulu yibanga elikhulu lezikhungo. Phakathi naleso sikhathi, imithetho yomkhandlu yaletha impumelelo yangempela kulokhu. Yabonisa ukuthi, nakuba uhlelo ngalunye lufeza umsebenzi ohlukile eSontweni, bonke abantu ababhapathiziwe banesithunzi esilinganayo ngokuphelele. Abantu abavamile babengasaphathwa njengezihloko ezingenzi lutho zezikhundla, futhi umkhandlu wabanxusa ukuba bahlanganyele ngenkuthalo ekunqumeni isiphetho seSonto nokwakha ubunye nabelusi babo. Le nqubo yesinodi yokunciphisa ibanga nokuvala izigaba zezikhungo ezindala iwukugcwaliseka okuphelele kwesenzo lapho iNkosazana Yezizwe Zonke, ngezandla zayo, ihlanganisa khona lokho okwakuhlukaniswe ngaphambilini. INkosazana Yezizwe Zonke iphinde iveze ukuthi uthando oluqondile oluhloselwe ukubopha lezi zimo ezahlukene ndawonye. Njengoba sikhuluma ngeSonto LikaKristu, uthando lwakha umyalo walo oyinhloko nobaluleke kakhulu.
 
Ngakho-ke ake sifingqe imithetho eyamenyezelwa ngesikhathi soMkhandlu Wesibili weVatican, lapho iNkosazana Yezizwe Zonke ikhuluma khona emilayezweni yayo yesiprofetho. Kuze kube manje, umfanekiso womyalezo ubonisa imibhalo emithathu ebalulekile, ehlanganisa ngqo lezo zindawo zokuphila kobuKristu eziboniswe yiNkosazana Yezizwe Zonke:

  • Isinqumo Ngezindlela Zokuxhumana Komphakathi (Inter Mirifica): INkosikazi Yazo Zonke Izizwe isikhulume kaningi ngalesi sicelo emilayezweni yangaphambilini. Siyimpendulo eqondile esidingweni sokusebenzisa ubuchwepheshe besimanje emsebenzini wokushumayela ivangeli. Lo mbhalo ubiza iSonto ukuba liyeke ukuqhelelana kwalo nabezindaba, umsakazo, kanye nethelevishini eyayisafufusa ngaleso sikhathi, futhi liyala ukubandakanyeka okusebenzayo emkhakheni wezindaba, ukuze ngezindaba, iqiniso lifinyelele izinhliziyo zabantu emhlabeni wonke ngempumelelo.
  • UMthethosisekelo Oyisisekelo Ebandleni (Lumen Gentium): Lo mbhalo obalulekile we-sinodal waletha ukuhlangana okuguquguqukayo phakathi kwezinhlelo ezahlukene zeSonto. Wachaza kabusha umphakathi wamakholwa hhayi njengesikhungo esiqinile se-bureaucratic kodwa njengabantu bakaNkulunkulu abaphilayo, lapho abefundisi, abantu abazinikele, kanye nabathembekile abavamile banesithunzi esilinganayo ngokuphelele. Kwakukulo mbhalo lapho ibanga langaphambili phakathi kwesigaba sabaphathi kanye nabantu abavamile lancishiswa khona, kukhunjulwa ukuthi uthando lungamandla ahlanganisayo azo zonke lezi zinhlelo.
  • UMthethosisekelo Wezimfundiso Zesonto (kanye nokuguqulwa koMthetho Wesonto): Nakuba iKhodi entsha yoMthetho Wesonto ayizange ishicilelwe ngokuvumelana nalo mbhalo kwaze kwaba ngu-1983, inqubo yokudalwa kwayo yaba umphumela oqondile futhi ingenye yezithelo ezibaluleke kakhulu zomsebenzi womkhandlu. Lokhu kuguqulwa kwashintsha ngokuphelele uhlobo lwemithetho yesonto. Kwaphetha ngokubhalwa kwesimiso esiyisisekelo sokuthi insindiso yemiphefumulo kumelwe ibe umthetho ophakeme njalo, ekugcineni okubonisa ukuthi incwadi yomthetho wesonto owenziwe ngumuntu kumele inikeze uthando kanye nobuhle bokwalusa bomakhelwane.

"Mntanami," kusho uNkosikazi futhi, "bheka!"
Manje sengiyabona phakathi kukaNkosikazi noPapa: "50." UNkosikazi uthi:
"Kulo nyaka kuzodingeka sisebenze kanzima kakhulu..., hhayi ngamazwi kuphela. Imfundiso kaKristu ilungile. Pho kungani singaphili ngokuvumelana nayo nangemininingwane yayo?"
Manje sengibona amachashazi amancane angizungezile, futhi phakathi nendawo - iChashazi elikhulu eliBomvu. UNkosikazi ucindezela iChashazi eliBomvu ngokuqinile ngesandla sakhe athi:
"Lena yinto ebaluleke kakhulu. Kodwa ngokusho kwayo, asiphili. Ushintsho oluphelele kumele lwenzeke lapho. Uma bengazilaleli izixwayiso, bazobhubha, futhi yilokho abasondela kukho."
Manje sengibona lezo zintaba kanye nomgodi futhi.
Bese ngibona uPapa futhi, bese uNkosikazi ethi:
"Kumelwe akuyale kuphela, futhi kuzokwenzeka."
Bese ngibona i-Italy kanye nabefundisi bangaphandle, abaphezulu. Ngibona uPapa ehleli egumbini lomkhandlu waseVatican, ezungezwe okhadinali nababhishobhi. UNkosikazi ungitshela ukuthi uPapa ulungiselela isinqumo. Bese ngibona isivumelwano phakathi kwezigaba eziphakeme neziphansi.
"Kumelwe kuhambe ngale ndlela," kusho uNkosikazi.
"Cabanga ngothando nobulungiswa. Bonke abakholwayo mabasebenzisane ndawonye kube kuhle."

Emfanekisweni womyalezo, sibona uPapa kanye neNkosikazi yeZizwe Zonke, okukhona phakathi kwabo inombolo engu-50, emele unyaka ka-1950. Ake sikhumbule lapha indaba kaKora, owabangela isiyaluyalu nokwahlukana phakathi kwabantu bakaNkulunkulu. Ngaleso sikhathi, umhlaba wavula umlomo wawo, wagwinya bonke labo ababengabagqugquzeli balesi siyaluyalu. Njengoba sibonile ezingcezwini zangaphambilini zomfanekiso womlayezo, umgodi ongaphansi komhlaba lapho izihlubuki nalabo abasakaza ukudideka babezowela khona wawuphakathi kwezintaba ezimbili. INkosazana yeZizwe Zonke ifisa ukuvala lo mgoqo, ukuze unyamalale ngokuphelele—lokhu kusho ukuthi ilwela ukuthula okuhlala njalo emphakathini wamaKristu. Ngokomongo womfanekiso womyalezo
, sibona ukuthi lezi zintaba ziyiNkosikazi yeZizwe Zonke kanye neSt. Peter's Basilica, lapho uPapa esebenzisa khona igunya, futhi umgoqo ohlukanisayo, njengokungathi, uvalwe yilolu suku oluthile. Ake sicabangele ukuthi lolu suku lusho ukuthini. Njengoba kuvela, lesi yisikhathi esibaluleke kakhulu – ngo-1950, ngemva kwezingxoxo ezijulile zezenkolo, imfundiso yoKuphakama kweNtombi Ebusisiwe uMariya yamenyezelwa. Le mfundiso ihlanganisa ukuphakama okukhulunywe ngakho futhi ngaleyo ndlela ivala igebe elabehlukanisa.
Ukusungula le mfundiso kwakudingeka ngoba, njengoba iNtombi Yezizwe Zonke, eyake yaba uMariya, yathathwa yaya ezulwini, manje ingasisiza lapho. Ukumemezela kukaPapa Pius XII le mfundiso kwakuwukuqinisekisa okuqinile kweqiniso elalikhona ngokoqobo lukaNkulunkulu iminyaka ecishe ibe yizinkulungwane ezimbili. Lokho uMariya akwenzile ngentando kaNkulunkulu kusukela ngesikhathi sokunyuka kwakhe kwangempela kwadingeka nje alinde ukuvuthwa nokuqonda okugcwele ohlangothini lwesintu kuze kube ngu-1950. Ngakho-ke le mfundiso yaba ukugcwaliseka kwasemhlabeni kwendima yakhe, okuwukuthi, phakathi kwezinye izinto, ukuhlanganisa abantu noKristu noNkulunkulu.
Ngale ndlela, uba uMmeli Wokuthula noMlamuleli weZwi likaNkulunkulu. Lokhu kufezwa ngqo ngemiyalezo, eyintando kaNkulunkulu edluliselwa esintwini ngeNtombi Yezizwe Zonke.
Kusukela emilayezweni ethunyelwe ku-Ida Peerdeman, sifunda ukuthi phakathi nalesi sikhathi, kuzodingeka umsebenzi onzima kakhulu—hhayi ngezwi kuphela, kodwa ngaphezu kwakho konke ngesenzo. Lokhu kuphathelene nezimfundiso zikaKristu, ezimenyezelwa yiNkosikazi Yezizwe Zonke ukuthi zilungile, ngesikhathi esifanayo zibuza ukuthi kungani zingaphilwa ngokuvumelana nazo, kuze kube semininingwaneni emincane kakhulu.
Ngakho-ke ake sibonise ukuthi yini eyakha umsebenzi ngezwi nokuthi yini eyakhayo ngesenzo kumongo weSonto likaKristu. Umsebenzi ngokwawo ophathelene nemfundiso usekelwe ekuhlaziyweni kweZwi likaNkulunkulu, ukutadisha iziprofetho, kanye nokwakheka okunembile kwencazelo yemfundiso uqobo—futhi yilokhu kanye okuwumsebenzi ngezwi. Ukubonisana ngaphakathi komphakathi wamaKristu kanye nokumenyezelwa kwemfundiso kungumsebenzi ngesenzo, okuba ukuthula kukaKristu. Isithiyo esikhulu ekumenyezelweni kwezimfundiso kanye nazo zonke izinqumo zikapapa yizingxabano phakathi kwemiphakathi yamaKristu namahlelo. Zonke izingxabano kanye nokuhlukana phakathi kwabapristi beSonto lamaKristu kuyisibonelo esiphikisayo kubo bonke abakholwayo, okufakazela ukuthi izimfundiso zikaKristu ziphilwa ngendlela engafanele.
Ngakho-ke, ukumenyezelwa kwemfundiso, okwakudinga ukuvumelana phakathi kwabefundisi, kwakuwuhlobo lovivinyo. Kwakuhloswe ukukhombisa ikhono leSonto lokufeza ukuthula, okwaba yinto ebalulekile eminyakeni eyalandela ngesikhathi sokuguqulwa okujulile kwezakhiwo zesonto ngesikhathi soMkhandlu Wesibili weVatican. ISonto kumele lishintshe nomhlaba oshintshayo ukuze liphendule ngokwanele ezinsongweni ezingokomoya zaleli zwe. Lokhu akuphathelene nezimfundiso zikaKristu ngokwazo, ezihlala zingashintshi futhi zisebenza kungakhathaliseki isikhathi, kodwa mayelana nemithetho elawula ukusebenza kwesakhiwo seSonto uqobo.
Le mithetho kumele ikhonze ukubuyisana komuntu noNkulunkulu, kunokuba ibe yisithiyo esimhlukanisa noYe. Kwakuyimfundiso "yokukhula" eMthini Wokuphila eyahlanganisa umuntu noMdali, kuyilapho imfundiso "yokukhula" emthini wokufa yahlukanisa indalo noYe. Ngakho-ke, yonke imibono yasemhlabeni ehlukanisa umuntu noNkulunkulu—njengobukhomanisi noma ubuqaba banamuhla obaziwa ngokuthi i-humanism—iyizimfundiso emthini wokufa. Amandla okudla eMthini Wokuphila abonisa ukuthi umuntu wayegcwalisa intando kaNkulunkulu, okwakuwukubonakaliswa kokubuyisana noNkulunkulu nokuphila ngokuthula noYe. Ngakolunye uhlangothi, ukudla emthini wokufa kwakuphambene ngqo nentando kaNkulunkulu, okwaholela ekuxoshweni komuntu epharadesi nasekuhlukanisweni noMdali. Ngenxa yalesi sizathu, indima ebalulekile yeSonto likaKristu ukubuyisana nomuntu noNkulunkulu. Isisekelo sale nqubo sihlala siwukugcinwa kwentando yaKhe ngokudala, okubonakaliswa ngokugcina iSivumelwano sikaNkulunkulu. Kodwa-ke, ayikho imithetho yesonto yangaphakathi engabangela ukuhlukaniswa komuntu noNkulunkulu, njengoba umsebenzi weSonto uwukuxhumanisa kabusha indalo noMdali.
Lokhu kuboniswa kahle ngokuguqulwa kancane kancane, okujulile kokuvinjelwa kwasendulo, okuqinile kokudla kusukela phakathi kwamabili ngaphambi kokwamukela iSidlo seNkosi, okwakwazi ukuhlukanisa abathembekile nesakramente amakhulu eminyaka ngenxa yendlala elula. Le nqubo, esebenzisa ukuguqulwa komthetho wesonto owamenyezelwa emilayezweni, yembuleka kahle eminyakeni eyalandela nangesikhathi sezingxoxo zomkhandlu. Okokuqala, ngoJanuwari 6, 1953, uPapa Pius XII, ngokomthethosisekelo wabaphostoli uChristus Dominus, wethula ukukhululwa kokuqala kwamaMisa akusihlwa. Kwathi ngoMashi 19, 1957, embhalweni i-Sacram communionem, upapa ofanayo waqeda ngokuphelele ukuzila ukudla kwaphakathi kwamabili wakhetha ukuzila ukudla kwamahora amathathu. Umvuthwandaba walolu guquko wenzeka ngoNovemba 21, 1964, ngesikhathi seseshini yesithathu yoMkhandlu Wesibili weVatican, lapho uPapa Paul VI, ephendula izidingo zokwalusa, efinyeza ukuzila ukudla okufunekayo kwe-Eucharist kwaba ihora elilodwa nje ngaphambi kokwamukela iSidlo Esingcwele.
Noma kunjalo, ukwephulwa okuqondile kwentando kaNkulunkulu—hhayi nje izinto ezingokomthetho—okuhlala kuyisithiyo esikhulu esihlukanisa umuntu noNkulunkulu. Ngakho-ke, ekuxolelaneni noMdali, umuntu kufanele aqale ngokuzihlanza esonweni. Ukuhlanganyela kwi-Eucharist esimweni sesono kumane kuvimbela ukubuyisana kwangempela phakathi kukaNkulunkulu nesintu.
Enye yezimfundiso zikaKristu ikhuluma ngqo ngalo mthetho wangaphakathi we-Eucharist. EVangelini, sifunda ngabafundi bakaKristu bekha futhi bedla okusanhlamvu ngeSabatha, okwakungavunyelwe ngokomthetho wangaleso sikhathi. UKristu wabe esekhomba amaJuda ukuthi iSabatha ladalelwa isintu, hhayi isintu ngenxa yeSabatha. Ngakho-ke, imithetho ayikwazi ukubulala, kodwa kumele inike ukuphila. Ngaphezu kwalokho, uNkulunkulu ngokwakhe wasungula iSabatha, ngakho-ke, ngobuntu bukaKristu, uyiNkosi yalo. Lesi isithombe esijulile esibhekisela ngqo eNcwadini kaGenesise, lapho, ngesikhathi sokuba khona kukaNkulunkulu, evumela u-Adamu no-Eva ukuba badle izithelo zeminye imithi yepharadesi.
Ukubuyisana noMdali kanye nomthetho oqukethwe esivumelwaneni ndawonye kunikeza isintu ukuphila, kodwa umthetho kaNkulunkulu awuguquki. Ngakho-ke, noma ubani ogcina isivumelwano sikaNkulunkulu untula into eyodwa kuphela: ukubuyisana okuphelele noNkulunkulu. Yilokhu kanye amaJuda ayekuntula. Nakuba abaningi babo bagcina ngokucophelela incwadi yomthetho, ngokwenqaba uNkulunkulu owembulwe kuKristu, abazange babuyisane naYe.
Lokhu kubonakala kwenye yezindaba ezithinta inhliziyo eVangelini, lapho odade ababili eBethaniya bemukela uKristu ngezindlela ezihluke ngokuphelele. Lapho uKristu efika kubo, uMarta wayematasa kakhulu ngemisebenzi yasekhaya, kuyilapho uMariya ehlala ezinyaweni zaKhe futhi elalele ngokucophelela amazwi aKhe. Ebona lokhu, uMarta waqala ukukhononda futhi wabonisa ukuthi udadewabo kufanele amsize. UKristu wabe esetshela uMarta ukuthi wayekhathazekile futhi ekhathazekile ngezinto eziningi, kodwa empeleni, wayentula into eyodwa kuphela: ukubuyisana noNkulunkulu, njengoba nje uMariya ayenza ngalesi sikhathi. Ukubuyisana noNkulunkulu, njengoba sibona kulesi sibonelo seBhayibheli, kusho ngaphezu kwakho konke ukwazi uKristu, ngoba wonke umuntu—njengoba nje u-Adamu no-Eva bake benza—kumele bazi uYise. Ngakho-ke, noma ubani ongaqapheli uNkulunkulu kuKristu futhi ongabuyisani naye ngegazi eligeleza eNdodaneni yaKhe uhlala ehlukanisiwe noNkulunkulu ngenxa yomgodi othile. Lo mhosha ungaba ukuzinikela ngokweqile ezindabeni zezwe, isono, noma ukuntuleka kokuthula nothando.
Ukuthula, okufana nothando, kubopha uNkulunkulu nobuntu unomphela. Endabeni kaMarta, okwamhlukanisa noKristu kwakuwukugxila ngokweqile ezindabeni zesikhathi kanye nokukhathazeka kwakhe, okubonakala kulesi sigameko emazingeni amabili. Okokuqala, njengokukhathazeka kwangaphakathi okubangelwa ukukhathazeka ngokuba khona kwakhe emhlabeni. Okwesibili, njengokukhathazeka kwangaphandle, okuhlanganisa umzamo wokudala "uqhekeko" phakathi kukaKristu noMariya ngokufuna ukuthi uMfundisi ayale udadewabo ukuba amsize ngomsebenzi wakhe. Ngala mazwi, uMarta ngokungazi wazama ukudonsela uMariya kude noKristu, okungukuthi, ukuhlukanisa indalo noNkulunkulu. Ngakho-ke, siyabona ukuthi kulokhu, yonke imisebenzi yasemhlabeni imi phakathi kwesintu noMdali ngosuku olubekelwe ukubuyisana.
Yilolu hlobo lomsebenzi uNkulunkulu analo engqondweni yakhe lapho esungula imithetho yeSabatha. Akukho msebenzi womuntu ongasihlukanisa noNkulunkulu ngosuku lokubuyisana ngaphandle kokuthi usiza omunye umuntu ukuba afinyelele kuYe. Abapristi basebenza ngamaSonto, kodwa lo msebenzi usebenzela kuphela ukubuyisana nomuntu noNkulunkulu. AmaJuda ayengayiqondi indima yawo yobupristi, ngakho esikhundleni sokuhlanganisa indalo noNkulunkulu, amhlukanisa nobuntu, ebeka imithetho yawo, wona ngokwawo angazange ayigcine ngempela.
Ngakho-ke, noma yini ekhonza lokhu kuhlangana ihlala ivunyelwe ngokuphelele, uma nje ingahileli ukuphula umthetho kaNkulunkulu ngamabomu. Ukuphoqa umuntu ukuba angadli ngaphambi kokubuyisana noNkulunkulu kunomphumela ophambene, kunalokho kumhlukanisa ngaphakathi noNkulunkulu. IMpi Yenkolo, echazwe kabi kuwo wonke umlando, yayinesimo esifanayo sokubhubhisa. Lezi Zimpi Zenkolo zaphoqa abantu ukuba bamukele ukholo, okwaveza umphumela ophambene ngokuphelele. Ngaphandle, umuntu onjalo – ngenxa yokwesaba impilo yakhe – wazibonakalisa njengamaKristu, kodwa ngaphakathi wayemzonda uNkulunkulu. Ukukhathazeka ngokuphila, okubangelwa ukwesaba kwangaphandle, yikho okumhlukanisa ekugcineni umuntu noMdali, futhi akunakudidaniswa nokwesaba uNkulunkulu okumnandi. Yilabo kuphela abakholelwa ngempela kuNkulunkulu abanakho, kuyilapho labo abaphoqelekile ukwamukela ukholo babezizwa besaba kuphela amaCrusaders ngokwabo.
Ngokomongo wemiyalezo yangaphambili, sesikhumbule kakade umfanekiso weVangeli womninindlu omema abakhethiweyo bakhe edilini elikhulu, lapho kufezwa khona ukubuyisana noNkulunkulu. KumaKristu, leli dili liyiSidlo seNkosi. Kodwa-ke, abaningi balabo abamenyiwe basenqaba lesi simemo, njengoba babematasa ngezindaba zomhlaba nomsebenzi obazungezile. Khona-ke iNkosi yayala izinceku zayo ukuba zilethe bonke abahluphekayo nabagulayo, kwathi lapho kusenezindawo ezisele, yayala: "baphoqe ukuba bangene." Igama elithi anankazo (inguqulo yesiLatini: compelle) elisetshenziswe embhalweni wokuqala wesiGreki lisho ngokoqobo "ukuphoqa," "ukuphoqa," noma "ukuyala ngegunya elingenakuphikiswa." Kodwa-ke, ukuphoqa ivangeli akuhileli ukuphoqa umuntu ngokomzimba eSontweni.
UKristu wasibonisa ukuthi lokhu "kuphoqelela" kuhilelani ngempela. Lesi senzo asisekelwe ekusebenziseni ubudlova, kodwa ekusizeni abanye. Njengoba sifunda eVangelini, umyalo wokuqondisa izinyathelo zomuntu ethempelini likaNkulunkulu ubhekisela kulabo ababengenawo amandla okungena kulo ngokwabo, noma labo, ngenxa yezifo ezifana nochoko, abavinjelwa ngokomthetho ukungena emzini ongcwele. Isibonelo, lo myalo ubonakala emazwini athi: "Vuka, thatha umbhede wakho, uhambe!" Siyabona ukuthi lawa ngamazwi omyalo akhulunywa ngegunya eliphelele, kodwa awathwali ubudlova, kodwa kunalokho ukuphulukiswa okwenziwa ngamandla omyalo kaNkulunkulu.
Impendulo yalolu bizo iba, ohlangothini lwabaphilisiwe, ukugcwaliseka kwentando kaNkulunkulu. Ngaphezu kwalokho, phawula ukuthi eVangelini akekho ophoqa noma ubani ukuba akholwe noma alethe noma ubani ngaphakathi kwezindonga zethempeli ngokumelene nentando yakhe. Ukufundisa kukaNkulunkulu kusekelwe ekucabangeni ukuthi umuntu kumelwe akholwe ngokuphelele ngokuzithandela, ngoba yilapho kuphela lapho angabuyisana khona noMdali wakhe ngokuthula. Yonke
imiyalo kaNkulunkulu iyaphilisa umuntu, futhi uKristu wakubonisa lokhu ngqo ngokuphulukisa abantu ngemiyalo yakhe.
Kufanele futhi kuqashelwe ukuthi lapho umuntu ogulayo ethola umyalo ovela kuKristu, okuyintando yaKhe, ugcwalisa le ntando bese eya ethempelini ukuze abuyisane noNkulunkulu. Ngakho-ke, sibona ngokucacile ukuthi ukwenza intando kaNkulunkulu kuyisisekelo esivumela umuntu ukuba kamuva azi uBaba, abuyisane naYe.
Ngakho-ke, siyabona ukuthi zonke izimpi zenkolo ezenzeka ezikhathini zasendulo zaziwukuhunyushwa kabi ngokuphelele kohlelo lukaNkulunkulu. Ukubuyisana noNkulunkulu kumelwe kwenzeke ngokuthula nangentando yomuntu, njengoba kuboniswe ngokuphelele yisimo sengqondo sikaMariya eBethaniya.
"Umyalo" weVangeli wokungena ethempelini likaNkulunkulu unesimo sesimangaliso, esiba isipho somusa omsulwa esimholela kuNkulunkulu kumuntu. UKristu waphinde wakhipha imimoya emibi kubantu ngomyalo, ngaleyo ndlela ebaphulukisa, njengoba kwenzeka endabeni yamaGerasa, ayephethwe yinqwaba yamademoni. Indoda uKristu akhipha kuyo la mademoni kamuva yayifuna kakhulu ukulandela uJesu, kodwa uJesu wayiyala ukuba ibuyele ekhaya. UKristu wayefisa ukuthi abathandekayo bomuntu ophulukisiwe kanye nomakhelwane bakhe—bebona isimangaliso esikhulu abhekana naso—nabo bakholwe.
Abantu abaningi beza kuNkulunkulu kuphela ngemva kokubona isibonakaliso esingaphezu kwemvelo ezimpilweni zabo. Kodwa-ke, ukufuna isimangaliso kungaba yindlela yokubonakalisa ubuthakathaka bokholo lwabantu, ngoba kusebenza kahle ekwakheni ngaphakathi komuntu. UKristu usho ngokucacile eVangelini ukuthi akufanele size kuYe ngenxa yezibonakaliso azenzayo, kodwa ngenxa yeZwi, lapho uMoya kaNkulunkulu ukhona khona. Leli Zwi linamandla okuphulukisa ngemiyalo, futhi kukuye lapho umuntu angabuyisana khona noNkulunkulu, emazi ngokujulile.
Ezimweni eziningi, nokho, ngisho nesimangaliso seVangeli asanele ukuvusa ukholo lwangempela kumuntu. UKristu waphulukisa abanochoko abayishumi, futhi oyedwa kuphela kubo wabuya ukuzowela ezinyaweni zaKhe, emdumisa futhi embonga. Abayisishiyagalolunye abasele, nakuba baphulukiswa ngokomzimba, bahamba, bengafuni ukubuyisana ngokomoya noMkhululi wabo ejele elaliyimizimba yabo.
 
Ake sibuyele eSabatha. Nakuba iSabatha ngokwalo lamiswa nguNkulunkulu, ngokuhamba kwesikhathi amasiko abantu agcwala ihlathi lemithetho ecophelelayo neqinile. Abafundi bakaKristu, ababekha izikhwebu zamabele, bezihlikihla ngezandla zabo, badla amabele, basolwa ngamaJuda ngokusebenza ngosuku olungcwele. AbaFarisi bahlanganisa ukukha izikhwebu zamabele nokuvuna, futhi bezihlikihla ezandleni zabo nokubhula. Singabona-ke, izinto ezingenangqondo lezi zimo ezaholela kuzo. Lokhu kuchazwa kwemithetho kwabenza babaluleke kakhulu kunenhlalakahle yabantu. Kodwa uNkulunkulu wadala iSabatha ngenxa yomuntu—ngenxa yenzuzo yakhe, hhayi ngenye indlela. Kwakuyizo
kanye lezi zincazelo zabantu zemithetho, ezazingasamsebenzeli umuntu endleleni yakhe eya kuMdali, uKristu adonsela ukunaka kuzo. UNkulunkulu ubonisa ukuthi ngeSabatha, umuntu kufanele azihlukanise nezindaba zomhlaba futhi anikele lesi sikhathi kuMdali wakhe. Kodwa-ke, uKristu ubonisa ngokusobala ukuthi ukusiza abanye kuyindlela emsulwa yokuzinikela kuNkulunkulu. Izenzo ezinjalo zenza umhlaba ube yindawo enhle—futhi yilokho kanye uNkulunkulu afisa ukuwenza ube yikho. AmaVangeli
alandisa ngezibonelo zikaKristu ephulukisa abantu ngeSabatha. Kulezi zimo, futhi, amaJuda aveza ukunganeliseki kwawo okujulile ngeqiniso lokuthi wasiza labo abaswele ngalolo suku. Ngokwemithetho yabo, ngaphandle kokuba ukugula kusongela ukufa ngokushesha, ukunikeza imithi ngisho nokubeka amathambo kwakubhekwa njengomsebenzi ojwayelekile owawungalinda futhi okwakudingeka ulinde kuze kube sekupheleni kweSabatha. Ngakho-ke, sibona ukuthi umuntu ozwa ubuhlungu obukhulu ngenxa yethambo eliphukile, futhi owayenqatshelwe usizo ngenxa yeSabatha, wayengase azonde uNkulunkulu ngenxa yalo mthetho. Ngakho-ke, le mithetho yangaphakathi yomphakathi wamaJuda ayizange ixhumanise abantu noNkulunkulu nhlobo, kodwa empeleni yabahlukanisa Naye.
 
KumaKristu, usuku oluhambisana neSabatha yiSonto, lapho abathembekile bebuyisana noNkulunkulu eBandleni likaKristu. Akukho mithetho yabantu yesonto evimbela ukudla ngaphambi kwalokhu kuhlangana kwesakramente engaba yisithiyo esihlukanisa abantu noNkulunkulu. Lokhu kuyiqiniso ikakhulukazi njengoba uKristu weza ezonini, okungukuthi, ababuthakathaka ngokomoya, ukuzondla nokuqinisa imimoya yabo.
Ukuvinjelwa kwasendulo kokudla ukudla ngaphambi kweSidlo SeNkosi kwakuphambene ngqo namazwi kaNkulunkulu epharadesi, lapho uMdali avumela khona u-Adamu no-Eva ukuba badle kuzo zonke izihlahla zepharadesi, ngaphandle kowodwa owenqatshelwe.
Emfanekisweni womyalezo, amachashazi amancane azungeze u-Ida Peerdeman afanekisela imithi yepharadesi lapho umuntu angathola khona ukudla. Okwamanje, ichashazi elikhulu, elibomvu phakathi nendawo limelela uMuthi Wokuphila, ohlala ubaluleke kakhulu. Kodwa-ke, awutheli izithelo ezihloselwe umzimba ngomqondo ongokoqobo—kungukudla komphefumulo, okuba yimfundiso kaNkulunkulu. Ungumthombo obaluleke kakhulu wamandla kumuntu, ngoba ubuyisanisa indalo noMdali futhi uqinisekisa ukuphila okuphakade. UKristu ngokwakhe wabikezela ukuthi leli zwe lizodlula—kanye nakho konke ukudla komzimba—kodwa amazwi Akhe awasoze adlula, ngoba yiwo anikeza ukuphila okuphakade.
Lo Muthi Wokuphila, ozala imfundiso esindisayo, utholakala eBandleni likaKristu. Futhi kulapho kanye lapho uNkosikazi Wezizwe Zonke ekhomba khona, egcizelela ukuthi ushintsho kumelwe lwenzeke khona, kuyilapho ngesikhathi esifanayo egcizelela ukuthi imfundiso kaKristu ngokwayo ilungile. Lokhu kusho ukuguqula imithetho yangaphakathi, esikhundleni sokuhlanganisa umuntu noNkulunkulu, edala ukuhlukana okungadingekile. Lezi zinguquko, njengoba sesishilo ngaphambili, zihlobene nokusebenza kweSonto. Konke lokhu kwafakwa ezinqumweni zoMkhandlu Wesibili weVatican, okwakha umzamo wokuguqulwa okujulile kweSonto LamaKatolika.
Isibonelo, uMthethosisekelo we-Sacred Liturgy, i-Sacrosanctum Concilium, wethule izinguquko ezibalulekile emcimbini we-Holy Misa. Ulimi lwesiLatini lwangaphambili lwathathelwa indawo yizilimi zomdabu. Kuleli qophelo, kwaphakanyiswa ukuphikiswa okukhulu yilabo ababizwa ngokuthi abathandi bendabuko, abakhetha kakhulu imithetho ye-liturgical yangaphambi kokuhlangana. Kodwa-ke, umbuzo owodwa oyisisekelo kufanele uphendulwe: ingabe ulimi lwesiLatini ngesikhathi se-Holy Misa lusondeza umuntu kuNkulunkulu? Ngokuqinisekile, kwabaningi abathembekile, luphazamisa ubuhlobo babo noNkulunkulu. Akubona bonke abantu abazi isiLatini, phela, futhi ukuze umuntu asondele kuNkulunkulu, kumelwe aqale amazi. Uma umuntu ezwa izimfundiso ngolimi angaluqondi nhlobo, angamazi ngempela uNkulunkulu? Asikwazi futhi ukuphoqa noma ubani ukuba afunde isiLatini. Okokuqala, kungaba ukuphoqelela, futhi okwesibili, wonke umuntu unemithwalo yakhe yansuku zonke futhi ngokuvamile akanaso isikhathi sokufunda ulimi lwangaphandle—ikakhulukazi njengoba umuntu omdala eba, kuba nzima kakhulu ukuthola ulwazi. Ngakolunye uhlangothi, asikwazi ukuvimbela ngokuphelele ukugujwa kwe-Tridentine Mass, egujwa ngesiLatini. Kwabaningi abathembekile abaziyo ulimi, lungasebenza kangcono kakhulu ekubuyisaneni komuntu siqu noNkulunkulu. Nokho, amaMisa anjalo kufanele agujwe ngokwesimiso esinqunyiwe, isibonelo, kanye ngesonto.
 
INkosikazi Yezizwe Zonke ibona ngokucacile izinsongo okuzodingeka iSonto libhekane nazo, kodwa ukuze zinqotshwe, ukuthula emphakathini wonke kubalulekile. Ngaphezu kwalokho, i-Holy See yayizazi kahle lezi zingozi, njengoba kwakunjalo ngo-1950 lapho kwanyatheliswa khona incwadi kapapa ethi Humani Generis, lapho uPius XII alahla khona imimoya yemibono engamhloniphi uNkulunkulu esongela izisekelo zobuKristu, okuhlanganisa nokuhlobana kwanamuhla kanye nobuntu obuvelayo, esixoxe ngabo ezigabeni zangaphambilini zomyalezo. Ngenxa yesivumelwano esihlangene ekumemezelweni kwemfundiso, iSonto lithola uMlamuleli phakathi koMoya kaNkulunkulu nesintu. Thina ngokwethu siyabona ukuthi imiyalezo yakhe iqukethe intando kaNkulunkulu ngqo. INkosikazi Yezizwe Zonke idlulisela kithi, eminyakeni eyishumi nambili noma ngaphezulu kusengaphambili, lokho okwenzeka ngempela eSontweni eminyakeni eyalandela, okuhlanganisa namarekhodi ezinqumo zoMkhandlu Wesibili weVatican. Lokhu kufakazela ngokusobala ukuthi amazwi akhe ayiZwi loMoya kaNkulunkulu langempela.
Esigabeni esidlule, sibonile ukuthi iNkosazana Yezizwe Zonke yiyo exhumanisa izintaba ngezandla zayo, iba ibhuloho elihlala njalo phakathi kokungabonakali nokubonakalayo. Isibonelo esiphelele salokhu sinikezwa yizo zonke izibonakaliso zikaMariya ezenzeke emhlabeni wonke. Kungale zibonakaliso lapho uMariya ekhuluma nesintu ngababoni, abakha, njengokungathi, ibhuloho phakathi kwezwe elibonakalayo nelingokomoya. Kodwa-ke, umsebenzi woMkhandlu Wesibili weVatican awukwazi ukuba umsebenzi wamazwi kuphela, kodwa ngaphezu kwakho konke, umsebenzi wezenzo—ukwakha ukuthula nokuzwana uKristu ayekufuna ngentshiseko. Isiprofetho ngoMesiya esitholakala eNcwadini ka-Isaya sibonisa ngokusobala ukuthi uzoba yiNkosi Yokuthula.
Kumelwe kuqashelwe lapha ukuthi kokubili ngesikhathi sokumenyezelwa kwemfundiso yokwenyuka kweNkosazana Ebusisiwe uMariya kanye nangesikhathi sokubhalwa koMkhandlu Wesibili weVatican, kwavela izingxabano eziningi phakathi kwabefundisi. Endabeni yemfundiso kaMariya, ubunye baba yingqikithi yengxabano. Abanye abapristi bamaKatolika bathi ukumenyezelwa kwale mfundiso kuzovimbela ingxoxo phakathi kwezinkolo namaProthestani, angaqapheli indima kaMariya ohlelweni lukaNkulunkulu lwensindiso. Nokho, endabeni yoMkhandlu Wesibili weVatican, izingxabano zazijule kakhulu kangangokuthi zacishe zaxazululwa ngesikhathi seseshini yokuqala. Amaqembu asekela izinguquko kanye namaqembu asekela amasiko axabana ekamelweni lomkhandlu.
Isithombe somyalezo sibonisa uPapa ezungezwe ababhishobhi namakhadinali ngesikhathi sokuxoxisana lapho kuqedwa khona amalungiselelo emibhalo yeVatican. INkosikazi Yezizwe Zonke ibonisa esigijimini ukuthi uPapa unegunya eliphelele futhi wenza izinqumo zokugcina. Udinga kuphela ukuyala abefundisi bakhe, futhi kufanele bafeze lo myalo. Lokhu kubonisa ukuthi ubunye—obuqondwa njengokuvumelana nezimfundiso—buphambene nentando kaNkulunkulu, njengoba kuboniswe ngokucacile endabeni kaKora. NguNkulunkulu okhetha indoda ezoba ngumlamuleli phakathi Kwakhe nabantu, njengoba sibonile ezibonelweni zikaMose no-Aroni. Phakathi naleso sikhathi, uKoraki nabasekeli bakhe bafuna ukuphoqelela intando yabo kuNkulunkulu, okwagcina kuholele ekubhujisweni kwabo. Kungenzeka ukulalela imibono ehlukene ngaphakathi kweSonto LamaKatolika, ngisho nokuxoxisana namanye amahlelo, kodwa la mazwi awakwazi ukuphoqa izinqumo zikaPapa—angazithonya kuphela uma yena ngokwakhe ezibona zilungile.
INkosikazi Yazo Zonke Izizwe ixwayisa ngokuthi uma kungekho ukuthula ngaphakathi kweThempeli likaNkulunkulu, kuzowa—njengoba nje kwenzeka kuKorach nabalandeli bakhe. Ingxabano iwumzamo wokuphoqelela umbono womuntu kwabanye, okungafanele kwenzeke ngokomongo wesikhundla sikapapa. Wonke umuntu unelungelo lokuveza umbono wakhe ngokuthula, kodwa akekho ongawuphoqelela kuPapa, njengoba akhethwa nguNkulunkulu ukuba ahole iSonto LamaKatolika. Ngokufanayo, kwakunjalo nangoMose, uKorach afuna ukuphoqelela umbono wakhe kuye, okwamjezisa ngokufanele.
Ubumbano phakathi kwamahlelo alukwazi ukuthonya ukuvumelana kwezimfundiso ngaphakathi kweSonto LamaKatolika. Isithiyo esikhulu ekumenyezelweni kwemfundiso yokwenyuka kweNkosazana Ebusisiwe uMariya kwakuyiSonto LamaProthestani. Uma sibheka leli hlelo lobuKristu ngokombono wanamuhla waseJalimane, kuvela ukuthi ukholo oluphilayo kuNkulunkulu alukho emphakathini weVangeli, njengoba kufakazelwa amasonto angenalutho navaliwe. Lokhu kusebenza naseSontweni LamaKatolika LaseJalimane, lapho iZwi likaNkulunkulu lihlanekezelwe khona kakhulu yiSinodi. ESontweni LamaKatolika LaseJalimane, ababhishobhi nabapristi abahlotshaniswa nalokho okubizwa ngokuthi i-Synodal Path (Synodal Weg) bavote ngokusemthethweni ukwethula izibusiso zenkonzo yemibhangqwana yabantu bobulili obufanayo. Naphezu kwemithetho ecacile nezixwayiso ezivela eVatican, abapristi abaningi bamaKatolika baseJalimane bahlela izinkonzo zomphakathi lapho bebusisa khona imishado enjalo.
IZwi likaNkulunkulu - uhlamvu lukakolweni - ngaleyo ndlela lilahlekelwa ukunambitheka kwalo, njengoba liphambukile ngakolunye uhlangothi futhi lingafakwanga usawoti kolunye. Isinkwa esenziwe ngalezi zinhlamvu asibonakali simnandi ngoba labo abasixovayo balahlekelwe ukunambitheka kwabo kosawoti. Ngakho-ke, abantu bayanqikaza ukulidla. IZwi likaNkulunkulu, elidluliselwa kubantu, kufanele libe nokunambitheka okuhlukile, livuse isithakazelo, futhi livuse ilukuluku - futhi lokhu kuyisibopho esiyisisekelo sabefundisi.
EVangelini, sizwa ukuthi uMbuso kaNkulunkulu unjengowesifazane oxova inhlama, enezela imvubelo nazo zonke izinhlobo zezinongo, evumela ukuthi ikhuphuke kusukela esilinganisweni esisodwa sofulawa ibe yisinkwa esixovwe ngokuphelele. Ngokufanayo, iZwi likaNkulunkulu, elinongwe ngosawoti, kumelwe livuke futhi londle abathembekile. Nokho, njengoba abapristi—abahlwanyeli beZwi nalabo abalixovayo—belahlekelwe usawoti okufanele bawunonge ngawo iZwi likaNkulunkulu, akekho ongalidla, ngoba alinambitheki kahle.
Kulesi sibonelo, sibona ukuthi iNkosazana Yezizwe Zonke isekela iSonto likaKristu ngokusikhumbuza izimfundiso zeNdodana yakhe nokuchaza lokho okuchazwe kabi noma okushiywe ngaphandle ngokuphelele. IZwi elidluliselwe kithi ngeNkosazana Yezizwe Zonke linokunambitheka okujulile futhi livusa isithakazelo esikhulu. Ngakho-ke uba yi-Co-redemptrix, ngoba ngaphandle kwakhe, imfundiso yaKhe ngabe ayizange ifinyelele lapho iphelela khona futhi ngabe ayizange yamukelwe ngabathembekile.
 
Ngaphezu kwalokho esithombeni somyalezo, siphinde sibone izingxoxo, lapho abapristi bakwamanye amazwe nabo behlanganyela khona. Lesi sithombe simele ngqo izingxoxo zoMkhandlu Wesibili weVatican, lapho kwamiswa khona izimiso zesimemezelo, ezihloselwe ukuletha ndawonye imiyalo ehlukahlukene yeSonto—ephakeme nephansi. Lokhu kubhekisela kuMthethosisekelo Ongokomthetho WeSonto, iLumen Gentium (Ukukhanya Kwezizwe), owamenyezelwa ngoNovemba 21, 1964. Lesi sinqumo sethula incazelo entsha, ethi iSonto aliyona nje kuphela i-hierarchy (upapa nababhishobhi), kodwa yibo bonke abantu bakaNkulunkulu. Kulo mbhalo, uMkhandlu wamemezela ubizo oluphelele lobungcwele. Usho ngokusobala ukuthi wonke umuntu obhapathiziwe—kungakhathaliseki ukuthi upapa, umbhishobhi, okholwayo, umyeni, umfazi, noma isisebenzi—ubizelwe othandweni oluphelele nobungcwele ngezinga elifanayo.
Lokhu kwaqeda inkolelo eyayikhona isikhathi eside yokuthi abapristi “babeseduze noNkulunkulu” noma “banesimo esingokomoya esiphakeme” kunabantu abavamile. Lo mbhalo wavula iminyango yeSonto kubantu abavamile, ubaqaphela njengababambisene ngokugcwele emsebenzini kaKristu. Ngenxa yalokhu, abantu abavamile bangaqala ukuhlanganyela ngenkuthalo emihlanganweni yokukhulekela, emikhandlwini yesifunda, emisebenzini yokushumayela, nasemsebenzini wokwalusa ngomqondo obanzi, bexhumanisa indawo engokomoya nokuphila kwansuku zonke emhlabeni.
Ngalo myalezo, iNkosazana Yezizwe Zonke ibikezela lo mbhalo oqavile eminyakeni eyishumi nanhlanu ngaphambi kokudalwa kwawo, okubonisa ukuthi ukuqondana phakathi kwabefundisi nabantu abavamile kuhle futhi kuyadingeka. Uphinde agcizelele ukuthi bonke abakholwayo kufanele basebenzisane ngokuvumelana ukuze kube nenzuzo ephezulu, okungukuthi uNkulunkulu uqobo.

Bese ngibuza, "Kodwa ingabe unguNkosazana?" Ungibheka, emomotheka, bese ethi,
"Umqondisi wakho ongokomoya kufanele akukholwe. Unobufakazi obanele. Mtshele lokhu: unezinhloso ezinhle nothando ngaphakathi kuye, okuhlanganisa nomsebenzi wakhe. Bese kuthi..." Le Nkosazana ibe isithatha isinyathelo sobungane ngekhanda nezandla zayo, njengomama omuhle, bese ithi, "...akufanele abe nokukhathazeka. Impilo yakhe imane iholwa ngale ndlela. Ubufakazi sebuvele bunikezwe yena. Angikwazi ukusho okunye okwamanje. Kuzokwembulwa ngesikhathi. Mtshele lokhu."
La mazwi okugcina angesabisa kakhulu, futhi ngicabanga, "Ngokuhamba kwesikhathi. Lokhu kuzohlala isikhathi esingakanani?"
Bese iNkosazana iyahamba.

Umqondisi ongokomoya uyangabaza ngobuqiniso bemiyalezo, njengoba engazi lutho. Ucabanga ukuthi owesifazane obonakala ku-Ida Peerdeman unguMariya noma iNkosazana Yezizwe Zonke, nokuthi isiqu esithi "iNkosazana Yezizwe Zonke, owake waba nguMariya" sisho ukuthini ngempela. Ngenxa yokungaqondi kahle imiyalezo, uqala ukungabaza ukuthi u-Ida Peerdeman uyamkhohlisa. INkosazana Yezizwe Zonke imtshela ukuthi akholwe u-Ida Peerdeman, njengoba esethole ubufakazi obanele. Njengoba kusheshe kucace, lobu bufakazi bufihliwe emazwini naseziprofethweni zakhe. INkosazana Yezizwe Zonke ikhombisa ukuthi ngokuhamba kwesikhathi uzoqonda konke nokuthi akufanele akhathazeke. Imiyalezo izoqondakala ngokugcwele kuphela lapho iziprofetho ezikuyo zigcwaliseka. Lokhu kunjalo, isibonelo, maqondana noMkhandlu Wesibili weVatican. Isibonelo, INkosazana Yezizwe Zonke ikhombisa emyalezweni ukuthi ifisa ukuvala igebe phakathi kwamakilasi eSontweni LikaKristu, ukuze bonke abakholwayo basebenzisane kuNkulunkulu. La mazwi ayaqondakala ngokwawo, kodwa lapho egcwaliseka eminyakeni eyishumi nanhlanu kamuva ngesikhathi soMkhandlu Wesibili weVatican esinqumweni sikaLumen Gentium, imiyalezo iba sobala nakakhulu. Yilokhu kanye okushiwo yiNkosikazi Yezizwe Zonke: uma umpristi engaqondi manje, uzoqonda lapho iziprofetho zigcwaliseka.
Kubalulekile futhi ukuqaphela ukuthi iNkosikazi Yezizwe Zonke ikhombisa ngobuqili izimfanelo umpristi omuhle okufanele abe nazo: kumele abe nezinhloso ezinhle nothando ngaphakathi kuye, okuhlanganisa nomsebenzi awuphathisiwe. Okubalulekile, kumele azivumele ukuqondiswa nguNkulunkulu futhi abonakaliswe ngokubekezela.
 
Njengoba umhlahlandlela ongokomoya ka-Ida Peerdeman wayenenkinga ngesiqu esithi "iNkosikazi Yezizwe Zonke, owake waba uMariya," ake sicabange ngokujulile ngale ndlela.
Wake waba nguMama kaJesu yedwa. Kodwa-ke, lapho uKristu esiphambanweni ekhuluma nomfundi wakhe, ethi, "Bheka, uMama wakho," ubumama bakhe banda kithi sonke. Kusukela ngaleso sikhathi, waba nguMama wabo bonke abantu abalandela uMsindisi—phela, wonke umKristu ungumfundi waKhe.
Kungakhathaliseki ukuthi bangobani abefundisi noma abantu abavamile, njengoba umthethosisekelo we-Second Vatican Council, u-Lumen Gentium, umemezela, wonke amaKristu ahlanganyela ngenkuthalo futhi abambisana emsebenzini kaKristu. Njengoba lo mbhalo ubonisa ukuthi abathembekile bahlanganyela emsebenzini kaKristu, onguMhlengi, lokhu kusho ukuthi sonke sibizelwe ekuhlengweni ngokubambisana kulesi sigaba—uma nje sihlanganyela ngokugcwele emsebenzini waKhe. Ngendlela efanayo, iNkosazana Yezizwe Zonke ihlala ingu-Co-redemptrix. Yingakho
nje ayenguMariya—njengoMama kaJesu wasemhlabeni uqobo—futhi namuhla uba yiNkosazana noMama Wezizwe Zonke, ngoba abalandeli bakaKristu bahlala emhlabeni wonke.
Ngaphezu kwalokho, uMama kaNkulunkulu uvele emagumbini ahlukahlukene omhlaba, njengoba kubonakala ngokucacile kwesinye sezithombe esigijimini, lapho umhlaba ujikeleza khona ngaphansi kwezinyawo zakhe. Lokhu kusho ukuthi uhambe umhlaba wonke, ebeka unyawo emazweni ngamanye. Isiphetho sale nqubo yisiqu seNkosazana Yezizwe Zonke, esisebenza njengohlobo lwenhloko-dolobha kanye nohlaka lwazo zonke izibonakaliso zangaphambilini.
Ezikhathini zasendulo, iMpumalanga Ephakathi yayikholelwa ukuthi ukubeka unyawo kunoma yiliphi izwe kwakuyisenzo esisemthethweni sokulithatha. Izindawo ezihlukile zemivubukulo kusukela ngaleso sikhathi zigcinwe kwa-Israyeli, okubizwa ngokuthi i-gilgal - amakamu nezindawo zokukhulekela uNkulunkulu, ezakhiwe ngamabomu ngesimo sonyawo olukhulu lomuntu (isithombe 6). Ukuma konyawo kulezi zindawo zokuhlangana zabantu bonke kwakubhekisela ngqo esithembisweni seBhayibheli sokuthi izwe u-Israyeli ayezobeka unyawo kulo kwakuyisipho esivela kuMdali. Ngenxa yokuthi umbuso wawungokaNkulunkulu, lesi sakhiwo esikhulu samatshe "esibhalwe phansi" emhlabathini sasifanekisela ukuthi iNkosi ngokwayo ibeka unyawo kuleli zwe futhi ilithatha ngaphansi kokubusa kwayo nokunakekela kwayo. Leli zwe laba yindawo engcwele, engeyeNkosi kuphela. Ngenxa yokuthi izambulo zenzeka kuzo zonke izizwe zomhlaba, ngokubeka unyawo phezu kwazo, iNkosazana Yazo Zonke Izizwe yathatha ubukhosi bazo - njengasezikhathini zasendulo, lapho iNkosi ngokwayo yayinamandla obukhosi phezu komhlaba.

Isithombe 6. Ukwakheka kwetshe laseGilgali ngesimo sonyawo lomuntu, okutholakale eSigodini saseJordani

Isiqu seNkosikazi Yezizwe Zonke siqinisekisa nesimiso esisekelwe emasikweni aseBhayibhelini. ETestamenteni Elidala, uNkulunkulu wanika amagama amasha labo abaphathise umsebenzi obalulekile futhi abakhethe ngokukhethekile. Kubalulekile ukuqaphela ukuthi emazweni ahlukahlukene wayevela ngaphansi kwamagama amaningi endawo, njengoba kuzo zonke lezi zindawo enza umsebenzi othile waphezulu. Yena ngokwakhe uphinda ngokuphindaphindiwe ukuthi wenza ngentando kaNkulunkulu, owamphathisa umsebenzi wokusindisa isintu. Igama elithi Mariya igama lakhe lasemhlabeni, elinikezwe abazali bakhe ekuzalweni kwakhe, ngakho-ke umsebenzi wakhe wamanje, wendawo yonke udlula kakhulu leli gama elilodwa lomlando. Lokhu kuboniswa kahle yizibonelo zeTestamente Elidala zokushintsha amagama abantu abakhethiwe: lapho uNkulunkulu eshintsha igama lika-Abrama laba ngu-Abrahama (okumenza "uyise wezizwe eziningi"), noma lapho enika uJakobe igama elithi u-Israyeli. Ngakho-ke ukushintsha igama libe yiNkosikazi noMama Wezizwe Zonke kuyisibonakaliso somsebenzi omusha, wendawo yonke awuphathiswe nguMdali. Ngakho-ke, njengoba nje u-Abrahama, ngentando kaNkulunkulu, waba nguyise wezizwe eziningi, kanjalo neNkosikazi Yezizwe Zonke yaba nguMama Wezizwe Zonke.
Kubalulekile futhi ukuqaphela isimo sengqondo somqondisi ongokomoya ka-Ida Peerdeman, uBaba waseDominican uJoseph Frehe. Kuze kube sekupheleni kokuphila kwakhe, lo mpristi wehluleka ukuqonda ukujula kwamazwi ayewadlulisile, engalokothi akhiphe isitatimende esiqinisekisa ubuqiniso bawo, futhi akazange awamemezele ngasese ukuthi ayiqiniso. Ngokuphambene nalokho, ngenxa yokungabaza okwandayo, wayenesimo esiphambene nalokho, ephinda njalo ukuthi kufanele asondelwe kude kakhulu nangokuqaphela. Emibhalweni yakhe kanye nemibono yakhe eqondiswe kubaphathi besonto, uBaba uJoseph Frehe wathi obala ukuthi igama elisha, ikakhulukazi isiqu esithi "uNkosikazi Wezizwe Zonke, owake waba nguMariya," lavusa kuye ukukhathazeka okukhulu kwezenkolo futhi lingaholela ekudidekeni okuyingozi phakathi kwabathembekile. Elandela imithetho esemthethweni nengalungile yaseVatican ka-1957, lo mfundisi wenqabela ngokuphelele ukusakazwa kwalokhu kuzinikela emphakathini.
Ngakho-ke, siyabona ukuthi ekugcineni, umqondisi ongokomoya ka-Ida Peerdeman wehluleka futhi wafulathela yena kanye neNkosikazi Yezizwe Zonke. Umuntu angathi washiya kanjalo umsebenzi wakhe, awunikezwe nguNkulunkulu uqobo. Kunzima ukukholelwa ukuthi impilo yakhe yonke kuze kube yileso sikhathi yayiqondiswa yiProvidence ukuze ibe umqondisi ongokomoya ka-Ida Peerdeman, futhi ekugcineni, ukungamkholwa.
USathane, njengenkosi yokwahlukana nokudideka, uzama ngokungaphezi ukuhlukanisa abantu noNkulunkulu. Ufuna ukuqeda ukwethembana kulabo uNkulunkulu akhetha ukuxhumana nabo nesintu. Ngakho-ke kufanele kukhunjulwe ukuthi imbangela eqondile yokungakholwa kukaBaba uFrehe kungenzeka ukuthi kwakuyimizamo enamandla yesitha secebo likaNkulunkulu.
Izizathu zalesi simo zingase zihlotshaniswe nezenzo zeqembu elithile labantu imiyalezo yase-Amsterdam eyayingafaneleki kubo. Kwakungo-1952 lapho iNgqungquthela Yomhlaba Yobuntu yokuqala yaba khona e-Amsterdam, lapho kwamenyezelwa khona lokho okubizwa ngokuthi iSimemezelo sase-Amsterdam—imanifesto eyaqala ukwethula ngokusemthethweni izimfundiso zezwe kulo kanye idolobha lapho u-Ida Peerdeman ayehlala khona. Akuyona imfihlo futhi ukuthi ngaphakathi kweSonto, kunamaqembu asekela ngokusobala izimfundiso zalo mbono ongcolile, efuna ilungelo lokukhipha isisu nokuvimbela inzalo. Khumbula ukuthi lapho uPapa Paul VI ekhipha incwadi ethi Humanae vitae ngo-1968, esekela izimiso zokuziphatha ezingaguquki, iqembu elinamandla labefundisi abathuthukayo laphikisana ngamandla nezinqumo zikapapa, lilwela ukuzikhulula nokuzivumelanisa nezindinganiso zezwe lanamuhla.
Iqiniso lokuthi lo mbono ongamesabi uNkulunkulu wobuntu bamazwe ngamazwe wahlelwa kulo kanye idolobha lapho u-Ida Peerdeman athola khona imiyalezo mayelana nesidingo sokubuyela kuMdali akuyona into eyenzekile. Lokhu kubonisa ukuthi i-Amsterdam yabe isiba yindawo ephakathi yokungqubuzana kwezimfundiso ezimbili ezihlukene ngokuphelele: Umuthi Wokuphila kanye Nomuthi Wokufa. Isimo samanje esingokomoya sabantu baseNetherlands sibonisa ukuthi iningi labo likhiphe isithelo emthini wokufa, ohlukanisa umuntu noNkulunkulu unomphela. Ngakho-ke, singabona ukuthi iNetherlands yaba uhlobo lokulingisa ipharadesi, lapho phakathi nendawo kwakukhona khona imithi emibili: Ukuphila Nokufa, okwakuyizimfundiso zokuhlukanisa okuhle nokubi.